Filologlar emeli aň ulanyp, Puşkiniň golýazmalarynda kesilen sözleri dikeldýärler

  • 08.02.2025 11:23
  • 3.4k+

Russiýaly barlagçylar gymmatly golýazmalaryň kesilen böleklerini dikeltmek üçin emeli aň ulanýarlar. Tehnologiýa XIX asyryň meşhur şahyry Aleksandr Puşkiniň golýazmalaryny öwrenmekde ulanyldy.

Bu usul diňe bir eserleriň asyl nusgalaryny görmäge däl, eýsem nusgawy şahyryň döredijilik işine has çuňňur düşünmäge mümkinçilik berýär.
Taslama gatnaşyjylar Puşkiniň neşir edilen tekstleri bilen olaryň garalama görnüşlerini deňeşdirip, düýpli tapawutlary ýüze çykardylar. Kä ýerde käbir sözler, kä ýerlerde bolsa tutuş setirler tapawutlanýar.
Hünärmenler şahyryň durmuşynda iň öndümli döredijilik döwrüniň tekstleri boýunça taýýarlanan nerw ulgamyny döretdiler. Programma çyzylmadyk böleklerde ýelek galamyň hereketlerini seljerýär we şoňa esaslanyp ýitirilen sözleri dikeldýär.
Barlagçylar täze usulyň Puşkiniň döredijilik işine has gowy düşünmäge kömek eder diýip umyt edýärler. Alymlaryň bellemegine görä, üstüni çyzyş häsiýeti, awtoryň bellikleri we hatda kagyzyň gyrasyna çekilen suratlar ýaly jikme-jiklikler möhüm terjimehal material hasaplanýar.


düýn 16:06
3.9k+

Alymlar 2 mln ýyl ozal ýaşan «başarnykly adamy» doly suratlandyryp bildi

Paleoantropologlar Homo habilis-iň (başarnykly adam) iň doly skeleti barada gürrüň berdi. Homo urugynyň iň irki wekilleriniň biri bolan bu görnüş 2 million ýyldan gowrak ozal ýaşapdyr. Ol awstralopitekler bilen adamlaryň has giçki ata-babalarynyň – Homo erectus-yň (göni ýöreýän adam) anatomiki aýratynlyklaryny özünde birleşdiripdir...

düýn 15:22
3.7k+

Gadymky möjegiň iýmit galyndylary 14,000 ýyl mundan ozal ýaşan tüýli kerkiň DNK-syny öwrenmäge kömek etdi

Alymlar Sibir doňaklygynda gatap galan möjegiň aşgazanyndan tapylan et bölegini öwrenmek arkaly, takmynan 14,000 ýyl mundan ozal ýaşan tüýli kerkiň genomyny täzeden dikeltdiler. Iki aýlyk möjek çagasynyň zepersiz saklanan galyndylary 2011-nji ýylda Sibiriň demirgazyk-gündogaryndaky Tumat obasynyň golaýynda tapylypdy...

düýn 15:13
2.3k+

Tirannozawrlaryň ösüşi 40 ýyl dowam edipdir

Ýyrtyjylaryň daşlaşan süňklerini öwrenmek boýunça şu wagta çenli geçirilen iň uly seljermeden soň paleontologlar tirannozawrlaryň doglandan soň 40 ýyl töweregi ösmegi dowam etdirendikleri barada netijä geldiler diýip, TASS-yň habarynda aýdylýar...

16.01.2026 15:17
5.2k+

Ýeriň iň gadymy derýasy tapyldy: ol dinozawrlar döwründen hem öň akypdyr

Alymlar Ýeriň iň gadymy derýasyny tapdylar. Live Science žurnalynyň maglumatyna görä, ol Awstraliýadaky Finke derýasy bolup çykdy. Arizona uniwersitetiniň geomorfology Wiktor Beýker bu derýa ulgamynyň ýaşynyň 300 bilen 400 million ýyl aralygyndadygyny, munuň bolsa onuň dinozawrlardan hem gadymydygyny aňladýandygyny aýdýar...