Synaglar kofeniň gujur berijiliginiň diňe kofein bilen bagly däldigini subut etdi

  • 01.06.2025 19:16
  • 5.9k+

Psihologlar kofeniň, hakykatdanam, düzüminde kofein bolany üçin gujur beriji häsiýete eýemi ýa dälmi anyklamak üçin synag geçirdiler. Netijeler kofeni içýän adamyň özüni duýşuna bu içginiň diňe bir düzümi täsir etmän, eýsem, ony duýşuň we lezzet bilen içmek däbiniň hem täsir edýändigini görkezdi diýip, Heliyon žurnalynda çap bolan barlagda aýdylýar.

Barypýatan kofesöýerler bildirmän geçirilen goşa plasebo-barlag  synagyna  gatnaşdylar. Olara haýsy içginiň berlendigi aýdylman, ýa klassiki kofe, ýa-da dekaf kofe berildi. Içgileriň birmeňzeş tagamly bolmagy we birmeňzeş görünmegi üçin şol bir kofeinsiz däneler ulanyldy. Soň bolsa diňe bir bölegine kofein tozy goşuldy.
Synaga gatnaşyjylar adaty kofeni içýändiris öýtdüler, soňra bolsa birnäçe synagdan geçdiler. Olaryň gan basyşy we ýürek urgusy ölçenildi, beýnisiniň işjeňligi bellige alyndy hem-de olara ýatdan hasaplamaga we ünse degişli gönükmeler tabşyryldy.
Iki toparda-da kofeiniň bardygyna ýa-da ýoklugyna garamazdan, gan basyşy birneme ýokarlandy we ýürek urgusy peseldi. Içginiň düzümi arifmetiki synagyň netijelerine täsir etmedi. Diňe diňlemek boýunça gönükmede kofeinli kofe içen gatnaşyjylar has gowy kabul edýändiklerini görkezdiler. Barlagçylaryň pikirine görä, bu kofeniň maglumatlary gaýtadan işlemegiň tizligini ýokarlandyryp biljekdigini görkezýär.
Şonuň bilen birlikde, elektroensefalografiýanyň beren maglumatlary has inçe tapawutlary ýüze çykardy. Mysal üçin, üns barlanýan gönükme wagtynda iki toparda hem maglumaty aňly-düşünjeli gaýtadan işlemek bilen baglanyşykly beýni tolkunynyň patternleri köpeldi. Emma, diňe kofein içen toparyň görkezijileri statistika taýdan ähmiýetli boldy.
Umuman aýdanyňda, kofein beýniniň işjeňligine täsir edýär, ýöne adatça pikir edilişi ýaly, beýle güýçli däl. Kofeine ýanalýan fiziologiki we psihologiki täsirleriň köpüsi aslynda içmek lezzetiniň özi we öz-özüňi ynandyrmak bilen baglanyşykly.


10.03.2026 19:18
7.1k+

Alymlar adaty şpris bilen organizme goýberip bolýan «kiçijik bagyrlary» döretdi

Gepatit B we C ýaly bagyr keselleri, köplenç, bagyr ýetmezçiligine getirýär we bu ýagdaýda ýeke-täk çykalga transplantasiýa bolýar. Ýöne donor organlarynyň ýetmezçilik etmegi netijesinde köp hassalar saglyk ýagdaýy sebäpli hatda operasiýa garaşýanlaryň sanawyna-da girip bilmeýär...

10.03.2026 10:33
5.7k+

Aşgazanasty mäziň düwnük keselini dermanlara boýun egdirmegiň ýoly tapyldy

Alymlar aşgazanasty mäziň ragynyň himiýaterapiýa garşy durnukly bolmagyna kömek edýän mehanizmi anykladylar. Geçirilen barlaglar belli bir genetik üýtgeşmeleriň täsirinde çişiň has agressiw ýagdaýa geçip bilýändigini görkezdi...

09.03.2026 17:03
1.3k+

Alymlar Rett sindromyny bejermegiň has ygtybarly usulyny tapdylar

Amerikaly molekulýar biologlar Rett sindromyna sezewar bolanlaryň beýni öýjüklerinde MECP2 belogynyň işlenip çykarylyşyny takmynan 60% ýokarlandyrýan täze bejeriş usulynyň nusgasyny işläp düzdüler. TASS agentliginiň Beýlor lukmançylyk kollejiniň metbugat gullugyna salgylanyp berýän habaryna görä, bu açyş käbir genetik bejergilere garanyňda has ygtybarly we howpsuz bolar...

09.03.2026 15:18
2k+

Alymlar şokoladdan dermanlyk ähmiýeti ýokary bolan bal ýasadylar

Braziliýaly alymlar antioksidantlara baý bolan täze bir önümi — şokoladly baly döretdiler. Bu täsin iýmitiň esasy düzümi şokolad önümçiliginiň galyndysy bolan kakao gabyklaryndan emele gelýär. Science Daily žurnalynda...