Täze doglan çagalarda diabetiň täze görnüşi anyklandy

  • 20.10.2025 11:16
  • 3k+

Alymlar täze doglan çagalarda diabetiň öň mälim bolmadyk görnüşini ýüze çykardylar. Ol TMEM167A atly geniň mutasiýasy bilen baglydyr.

Journal of Clinical Investigation (JCI) žurnalynyň habaryna görä, bu mutasiýa insulin öndürýän aşgazanasty mäziniň β- öýjükleriniň işini bozýar we olaryň heläk bolmagyna getirýär.
Geniň öýjük proseslerine edýän täsirini öwrenmek üçin alymlar CRISPR tehnologiýasyny we ösüş öýjümlerini (stem öýjümlerini) ulanyp geçiren barlaglarynda TMEM167A geniniň diňe insulin öndürmekde däl, eýsem, nerw öýjümleriniň kadaly işlemeginde-de möhüm rol oýnaýandygyny anykladylar. Kesellän çagalarda epilepsiýa we mikrosefaliýa ýaly nerw ulgamynyň bozulmalary hem ýüze çykaryldy.
Barlagyň awtorlarynyň bellemegine görä, bu seýrek görnüşdäki diabetiň açylandygy insuliniň bölünip çykma mehanizmini has gowy düşünmäge mümkinçilik berer. Geljekde bu açyş neonatal we beýleki diabet görnüşleriniň bejergisi üçin täze usullaryň işlenip düzülmegine esas bolup biler. Häzirki wagtda dünýäde takmynan 600 million adam diabet bilen kesellän hasaplanylýar.


14.01.2026 11:06
1.6k+

Google derňewlerden soň gözleg ulgamyndan saglyk üçin howply EA jogaplaryny aýyrdy

Google kompaniýasy The Guardian tarapyndan barlanylandan soň, emeli aň tarapyndan döredilýän gysgaça jogaplaryň (AI Overviews) bir bölegini aýyrdy. Žurnalistler bu jogaplaryň lukmançylyk maglumatlarynda ýalňyşlyklary saklaýandygyny anyklady...

11.01.2026 12:28
2.9k+

Çuwaşiýaly hirurglar galkan şekilli mäziň çişini aýyrmagyň täze we howpsuz usulyny işläp düzdüler

I.N.Ulýanow adyndaky Çuwaş döwlet uniwersitetiniň (ÇDU) hünärmenleri galkan şekilli mäziň zyýansyz çişlerini (kista) aýyrmagyň kämilleşdirilen usulyny oýlap tapdylar we patentlediler. Bu täze usul operasiýa wagtynda ses nerwlerine we galkan şekilli mäziň ýanyndaky ownuk mäzlere zeper ýetme howpuny iň pes derejä düşürýär...

10.01.2026 18:29
1.3k+

ChatGPT-de saglyk baradaky soraglar üçin aýratyn bölüm peýda boldy

OpenAI kompaniýasy ChatGPT-de täze funksiýany – saglyk bilen baglanyşykly soraglar üçin ChatGPT Health ady bilen aýratyn bölümi hödürledi. Bu režimde ulanyjylar has şahsylaşdyrylan jogaplary almak üçin lukmançylyk ýazgylaryny we bedeniň ýagdaýyna gözegçilik ediji programmalary birikdirip bilýär...

10.01.2026 11:15
2.1k+

Her gün 40 mln adam ChatGPT-ä saglyk baradaky soraglar bilen ýüz tutýar

Her gün dünýäde 40 milliondan gowrak adam saglyk barada maglumat almak üçin ChatGPT-ni ulanýar. OpenAI-iň hasabatyna görä, çat-botda ähli habarlaryň 5%-den gowragy lukmançylyk temasy bilen baglanyşykly diýip, Axios neşiri habar berýär...