Halkara bilermenleri semizlik hakyndaky düşünjä täzeden seretmegi teklip edýärler

  • 21.01.2025 13:03
  • 8.5k+

Halkara iş topary, semizlik düşünjesine täzeden seretmegi we anyklaýyşda diňe beden agram indeksine (BAI) bil baglamazlygy maslahat berýär. Iş toparynyň netijeleri, The Lancet Diabetes & Endocrinology žurnalynda çap edildi.

Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasynyň (BSGG) wekillerini hem öz içine alýan bilermenler topary, diňe BAI-ne esaslanýan häzirki düşünjäniň ýagdaýlaryň dürlüligini doly beýan etmeýändigini we nädogry netijelere alyp gelýändigini bellediler. Iş topary semizligi iki görnüşe bölmegi teklip etdi: kliniki we dokliniki.
Kliniki semizlik – bu artykmaç ýag dokumasy sebäpli agzalaryň we beýleki dokumalaryň işiniň bozulmagy bilen bagly dowamly keseldir.
Dokliniki semizlik – bu bedende köp mukdarda ýag bolup, agzalaryň işiniň bozulmadyk ýagdaýdyr. Şeýle-de bolsa, bu ýagdaý kliniki semizligiň we beýleki keselleriň döremegine we ösmegine bolan howpy ýokarlandyrýar.
Iş topary BAI-ni diňe umumy töwekgelçiligi bahalandyrmak üçin ulanyp bolar diýip maslahat berýär. Emma belli bir adamda semizligi anyklamak üçin goşmaça faktorlary, ýagny ýag dokumalarynyň möçberini ýa-da biliň daşynyň ululygyny, şeýle hem ýaşy, jynsy we etniki gelip çykyşy göz öňünde tutmaly. Semizlik anyklanylanda, onuň görnüşini kesgitlemek üçin goşmaça barlaglar zerurdyr.
Kliniki semizlik bilen ýaşaýan adamlara bejergi gerek, dokliniki semizlik bilen ýaşaýanlara bolsa öňüni alyş çäreleri üçin maslahat we gözegçilik gerek.


10.03.2026 19:18
7.3k+

Alymlar adaty şpris bilen organizme goýberip bolýan «kiçijik bagyrlary» döretdi

Gepatit B we C ýaly bagyr keselleri, köplenç, bagyr ýetmezçiligine getirýär we bu ýagdaýda ýeke-täk çykalga transplantasiýa bolýar. Ýöne donor organlarynyň ýetmezçilik etmegi netijesinde köp hassalar saglyk ýagdaýy sebäpli hatda operasiýa garaşýanlaryň sanawyna-da girip bilmeýär...

10.03.2026 10:33
5.8k+

Aşgazanasty mäziň düwnük keselini dermanlara boýun egdirmegiň ýoly tapyldy

Alymlar aşgazanasty mäziň ragynyň himiýaterapiýa garşy durnukly bolmagyna kömek edýän mehanizmi anykladylar. Geçirilen barlaglar belli bir genetik üýtgeşmeleriň täsirinde çişiň has agressiw ýagdaýa geçip bilýändigini görkezdi...

09.03.2026 17:03
1.3k+

Alymlar Rett sindromyny bejermegiň has ygtybarly usulyny tapdylar

Amerikaly molekulýar biologlar Rett sindromyna sezewar bolanlaryň beýni öýjüklerinde MECP2 belogynyň işlenip çykarylyşyny takmynan 60% ýokarlandyrýan täze bejeriş usulynyň nusgasyny işläp düzdüler. TASS agentliginiň Beýlor lukmançylyk kollejiniň metbugat gullugyna salgylanyp berýän habaryna görä, bu açyş käbir genetik bejergilere garanyňda has ygtybarly we howpsuz bolar...

09.03.2026 15:18
2.1k+

Alymlar şokoladdan dermanlyk ähmiýeti ýokary bolan bal ýasadylar

Braziliýaly alymlar antioksidantlara baý bolan täze bir önümi — şokoladly baly döretdiler. Bu täsin iýmitiň esasy düzümi şokolad önümçiliginiň galyndysy bolan kakao gabyklaryndan emele gelýär. Science Daily žurnalynda...