Seýsmologlar Ýeriň içki ýadrosynyň merkezi böleginiň takyk ölçeglerini kesgitlediler

  • 24.02.2023 11:11
  • 26k+

Awstraliýaly seýsmologlar Ýeriň ähli galyňlygyndan birnäçe gezek geçen seýsmiki yrgyldylary seljerip, planetamyzyň jümmüşiniň gaty böleginiň içki gatlagynyň radiusynyň 650 kilometre barabardygyny anykladylar. Alymlaryň gelen netijeleri Nature Communications žurnalynda çap edildi.

"Ýeriň içki ýadrosy henizem planetamyzyň öwrenilmedik bölegi bolmagynda galýar. Biz onuň özbaşdak merkezi bölegi barada has az bilýäris, ony ilki açanlaryň çaklamalaryna görä, onuň radiusy takmynan 300 km töweregi bolmaly. Biz planetanyň tutuş süňňünden birnäçe gezek geçýän seýsmiki yrgyldylaryň seýrek bir görnüşini, bu gatlagyň ölçeglerini takyklamak we häsiýetlerini öwrenmek  üçin ulandyk, şonda onuň diametri başlangyç çaklamalardan has uly, takmynan, 650 km bolup çykdy" - diýip gözlegçiler ýazýarlar.

Ýeriň jümmüşi birnäçe gatlakdan durýar - gaty ýer gabygyndan, ýarym suwuk mantiýadan hem-de ergin daşky we gaty içki metal ýadrodan.


düýn 22:33
3.1k+

Yrakda Aleksandr Makedonskiniň ýiten şäheriniň anyk ýeri kesgitlendi

Yragyň günortasynda ylmy gözlegçiler Aleksandr Makedonskiý tarapyndan esaslandyrylan port şäheri — Tigrdäki Aleksandriýanyň ýerleşýän ýerini anyklamagy başardy. Ol asyrlaryň dowamynda ýazuw çeşmelerinden mälim bolsa-da, birmeňzeş atly birnäçe şäheriň bolmagy sebäpli, onuň anyk ýerleşýän nokady jedelli mesele bolup galypdy...

düýn 17:42
2.4k+

Azyk önümleriniň ýaramlylyk möhletini uzaldýan plýonka oýlanyp tapyldy

Öz üstündäki mikroplaryň tas 100 göterimini ýok etmäge ukyply, azyk önümlerini gaplamak üçin niýetlenen innowasion material döredildi. Bu täzelik önümleriň saklanyş möhletini artdyrmaga we iýmitden zäherlenmek töwekgelçiligini azaltmaga mümkinçilik berer diýip, Tomsk döwlet uniwersitetiniň (TDU) saýtynda habar berilýär...

düýn 02:25
4.1k+

Türkmen himikleri ekologiýa taýdan has arassa sement öndürmegiň usulyny tapdylar

Türkmen alymlary taýýar materialyň hilini ýitirmezden, çig malyň we ýangyjyň sarp edilişini azaltmaga mümkinçilik berýän, mineral goşundylaryň paýy ýokarlandyrylan portlandsement öndürmegiň tehnologiýasyny işläp düzdüler...

06.02.2026 09:06
2.2k+

Hytaý kosmos bilen Ýeriň arasynda maglumat alyşmakda täze rekord goýdy: sekuntda 120 gigabit

Hytaýly hünärmenler kosmos bilen Ýeriň arasynda lazer şöhlesi arkaly maglumat geçirmek boýunça nobatdaky synagy üstünlikli tamamladylar. Hytaýyň Ylymlar akademiýasynyň Aerokosmos maglumatlary instituty (AIR) maglumat geçirmegiň tizliginiň sekuntda 120 gigabite (Gbps) ýetendigini mälim etdi...