Şu ýylyň başynda Santorini grek adasynda köpüsiniň ululygy 5 baldan geçýän onlarça müň ýertitreme bolup geçdi. Indi birnäçe aýdan soň alymlar bu hadysanyň sebäbini anyklady – ol magmanyň, ýagny erän dag jynsynyň ýerasty hereketi boldy diýip, Bi-bi-si habar berýär.
Ylmy gözlegçiler, takmynan, 20 metr çuňlukda bolan 25 müňden gowrak kese yranmanyň sebäbini anyklamak üçin fiziki modellerden we emeli aňdan peýdalandy. Alymlar EA-ny her bir sarsgyn baradaky maglumatlary seljermek we olaryň arasyndaky baglanyşygy tapmak üçin ulandy.
Londonyň Kollej uniwersitetinden doktor Stiwen Hiks täze tehnologiýalaryň fiziki bilimler bilen utgaşdyrylmagynyň ýakyn geljekde wulkan atylmalaryny çaklamaga kömek edip biljekdigini belledi.
Santorini, Amorgos we Anafi grek adalaryndaky seýsmiki işjeňlik ýanwar aýynda güýçlenip başlady. Şol sebäpli ýerli ýaşaýjylar golaýdaky Kolumbo suwasty wulkanynyň atylmagyndan gorkdy. Şeýle-de, yzygiderli sarsgynlardan soň has güýçli, 1956-njy ýyldaky ýaly ýertitremäniň bolmagyndan howatyrlandy. Şol ýyl 7.7 bal ululykdaky sarsgyn sebitde uly weýrançylyga getiripdi.
Öz netijelerini Science žurnalynda neşir eden alymlar Santoriniň töweregindäki ýer gabygynyň üç ölçegli kartasyny döretdi. Soňra olar her bir sarsgynyň parametrlerini we olara degişli hereketi, şeýle-de ýer gabygyndaky dartgynlylygy görkezdi. Bu hem birnäçe ýertitremeleriň sebäbiniň jikme-jik modelini döretmäge mümkinçilik berdi.
