Awstraliýada 55 mln ýyl ozal ýaşan krokodilleriň ýumurtgalarynyň bölekleri tapyldy

  • 21.11.2025 23:19
  • 7.9k+

Awstraliýanyň gündogaryndaky Murgon şäherinde krokodilleriň ýitip giden toparynyň ýumurtgalarynyň ýurtda iň gadymy bölekleri tapyldy. Tapyndy alymlara bu haýwanlara we olaryň ýaşaýyş gurşawyna has gowy düşünmäge mümkinçilik berer diýip, Täze Günorta Uels uniwersiteti habar berýär.

Mikel Krusafont adyndaky paleontologiýa boýunça Kataloniýa institutynyň ýolbaşçylygyndaky halkara alymlar topary ýumurtga gabyklaryny palçyk çukurda tapdy. Ýumurtga Awstraliýanyň çäginde, takmynan, 55 mln ýyl ozal ýaşan krokodillere – mekozuhinlere degişlidi. Alymlar indi bu krokodilleriň diňe bir özboluşly anatomiýasyny däl, eýsem olaryň köpelmek we üýtgeýän gurşawa uýgunlaşmak usullaryny öwrenip boljakdygyny belleýär.
Süýji suwlarda ýaşaýan häzirki krokodillerden tapawutlylykda, mekozuhinleriň käbirleri gury ýerde aw edipdir, tokaýlarda ýaşapdyr we hatda awlaryna hüjüm etmek üçin agaçlara dyrmaşypdyr. Bu krokodilleriň uzynlygy bäş metre ýetipdir.
Barselona uniwersitetinden ylmy gözlegiň esasy awtory Ksawýer Panades-i-Blas paleontologiýada, köplenç, ýumurtga gabyklaryna ähmiýet berilmeýändigini belleýär.

“Biziň gözleglerimiz bu bölekleriň näderejede gymmatly maglumatlary berip biljekdigini görkezýär. Ýumurtga gabygy paleontologik gözlegleriň adaty bölegi bolmaly – ol süňkler we dişler bilen bir hatarda ýygnalmaly, saklanmaly we seljerilmeli” – diýip, alym belledi.


düýn 21:30
2.5k+

Hytaýda Nils Bor bilen Eýnşteýniň arasyndaky belli jedel tejribede çözüldi

Hytaý fizikleri Albert Eýnşteýn tarapyndan tas ýüz ýyl ozal öňe sürlen pikir tejribesini iş ýüzüne geçirip, Nils Boruň goşmaçalylyk ýörelgesini tassykladylar. Bu barada Physical Review Letters žurnaly ýazýar. 1927-nji ýylda Solweý kongresinde Eýnşteýn bilen Boruň arasynda jedel döreýär...

04.01.2026 12:12
5.7k+

Science žurnaly 2025-nji ýylyň on sany esasy ylmy üstünligini aýtdy

Abraýly Science ylmy žurnalynyň redaksiýasy 2025-nji ýylda gazanylan möhüm 10 sany ylmy üstünligiň sanawyny düzmek bilen bu ýyly jemledi. 1. Gaýtadan dikeldilýän energetika Bu gezek neşir reýtingiň başynda gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleriniň – Günüň, ýeliň we gidroenergetikanyň ulanylyşynyň çalt depginde ösüşini ýerleşdirdi...

29.12.2025 12:40
2.5k+

Şweýsariýaly inženerler jansyz langustinleriň gabyklaryndan robot ýasadylar

Lozanna Federal Politehniki mekdebiniň (EPFL) ýanyndaky CREATE laboratoriýasynyň inženerleri öli langustinleriň ekzoskeletlerini esas hökmünde ulanyp, biogibrid robotlaryny işläp düzdüler. Berk hitinden ybarat bolan bu organiki gurluşlar biologik berkligi we bogun membranalarynyň çeýeligini özünde jemleýän täsin gurluşlary döretmäge mümkinçilik berdi...

29.12.2025 11:56
3k+

Britaniýaly alymlar elektromagnit päsgelçilikleriniň 99,97%-ini bökdeýän dury plýonkany oýlap tapdylar

Glazgo uniwersitetiniň alymlary elektromagnit şöhlelenmesiniň 99,97%-den gowragyny yzyna serpikdirip bilýän örän inçe, çeýe we dury nanoplýonkany oýlap tapdylar. Bu material Wi-Fi we 5G signallarynyň täsir edýän şertlerinde geýilýän sensorlaryň, lukmançylyk enjamlarynyň we çeýe displeýleriň bökdençsiz işlemegini üpjün etmek üçin niýetlenendir...