Alymlar berk sosial baglanyşyklar biologiki taýdan garramagy haýalladýar diýip hasaplaýarlar

  • 30.09.2025 18:01
  • 2.7k+

Amerikaly barlagçylar ömrüň dowamynda berk sosial baglanyşyklaryň biologiki taýdan haýal garramak bilen baglanyşyklydygyny anykladylar.

Bu barada "Brain, Behavior & Immunity - Health” žurnalyndaky makala salgylanýan PsyPost ýazýar.
Barlagda ortaça 55 ýaşy bolan 2177 adamyň maglumatlary seljerildi. Alymlar olaryň "kumulýatiw sosial artykmaçlygyna" – durmuşynyň dowamyndaky sosial baglanyşyklarynyň çuňlugyna we giňligine baha berdiler. Dört jähtden gözden geçirildi: çagalyk döwründe ene-atanyň goldawy, ýerli jemgyýet bilen baglanyşyk duýgusy, dini ýa-da ruhy toparlara gatnaşmagy, şeýle hem dostlarynyň we maşgalasynyň emosional goldawy.
Bu maglumatlar gatnaşyjylaryň fiziologiki parametrleri: biologiki ýaşy, bedenindäki çişme derejesi, şeýle hem kortizol we kateholamin gormonlarynyň konsentrasiýasy bilen deňeşdirildi.
Netijeler has giň we yzygiderli sosial aragatnaşyklary bolan adamlaryň biologiki taýdan has haýal garraýandygyny görkezdi. Şeýle hem, olaryň immun ulgamlary has gowy işleýär.

"Sosial baglanyşyklar barada pensiýa hasaby ýaly pikir ediň. Näçe ir maýa goýup başlasaňyz we muny näçe yzygiderli etseňiz, haýry şonça-da ýokary bolar. Barlaglarymyz bu netijäniň diňe bir duýgy taýdan däl, eýsem, biologiki taýdan hem haýyrly bolýandygyny görkezýär. Baý, berk sosial baglanyşygy bolan adamlar öýjük derejesinde hem has haýal garraýarlar. Sagdyn garramak - sagdyn bolup galmak, aragatnaşykda bolmak diýmekdir" – diýip, barlagyň şärikdeş awtory, Kornel uniwersitetiniň psihologiýa ugrundan professory Entoni  Ong belledi.


düýn 15:21
4.2k+

Doňdurylan syçanlar bilen geçirilen synag baky ýaşaýyş hakda täze jedeliň döremegine sebäp boldy

“Geljegiň hatyrasyna doňmak” baradaky gürrüňler köpden bäri ylmy gözlegleriň, jedelleriň we hatda tankytlaryň temasy bolup gelýär. Şeýle-de bolsa, laboratoriýada alymlar janly beýnini saklamaga synanyşyklarda näderejede uzaga gidip boljagyny seresaplylyk bilen barlamagy dowam etdirýärler...

22.03.2026 21:14
11k+

Hytaýda artykmaç agramyňy ete «çalyşmak» aksiýasy geçirilýär

Hytaýyň Szýansu sebitindäki ýaşaýjylara horlanylan her 0,5 kg agramy üçin sygyr etiniň önümlerini (dil, guýruk we iç-goşlary) sowgat berýän täze aksiýa yglan edildi. South China Morning Post neşiriniň habar bermegine görä, şeýle aksiýa 9-njy martda Usi şäheriniň Lýansi raýonynyň Şanbeý obasynda başlandy we 20-nji marta çenli dowam etdi...

18.03.2026 15:33
3k+

Halkara senagatçylar we telekeçiler uniwersiteti ilkinji gezek hususy pudagyň sergisine gatnaşýar

Türkmenistanyň Halkara senagatçylar we telekeçiler uniwersiteti ilkinji gezek döwlete dahylsyz pudagyň sergisine gatnaşýar. 2025-nji ýylda döredilen bu ýokary okuw mekdebi sergidäki diwarlygynda ýaş telekeçileriň geljegi uly taslamalaryny we uniwersitetiň gazanan üstünliklerini myhmanlara tanyşdyrýar...

18.03.2026 14:39
3.1k+

Tebigatda geçirilen birnäçe minut hem beýniniň ýagdaýyny üýtgedýär

Tebigatda gysga wagtlyk gezelenç etmek hem beýniniň işini düýpli üýtgedip bilýär. Halkara alymlar topary ýüzden gowrak ylmy barlagy seljerip, şeýle netijä geldiler. Barlagyň netijeleri Neuroscience & Biobehavioral Reviews žurnalynda çap edildi...