Waksina derä sürtülende sanjymdan has täsirli bolýar: syçanlarda synag edildi

  • 25.09.2025 20:32
  • 2.9k+

Barlagçylar deri çekilende ýerli ýagdaýda waksinanyň ulanmagyň adaty inýeksiýalardan has täsirli işländigini anykladylar. Synaglar syçanlarda geçirildi.

Bu barada Londonyň King’s College uniwersitetiniň hem-de Fransiýanyň INSERM — Milli saglyk we lukmançylyk gözleg institutynyň hünärmenleri Cell Reports žurnalynyň sahypalarynda paýlaşdylar.
Alymlar derini zeper ýetirmezden çeýeleşdirmegiň immun jogaby herekete getirip biljekdigini bilmek islediler.
Munuň üçin derini wakuum basyşy arkaly çeýeleşdirýän enjam ulanyldy. 20 minut dowam eden täsirden soň deriniň uly molekulalara geçijiligi wagtlaýyn ýokarlandy, kollagen süýümleri täzeden düzüldi we saç follikulalary açyldy. Takmynan 15 minutdan deri öňki ýagdaýyna dolandy.
Deriniň çeýeleşdirilmegi ýerli immun jogabyny herekete getirdi: 24 sagatdan soň deride immun öýjükleriň sany köpelýärdi. Soňra alymlar bu usul arkaly dümew waksinasyny ýetirmegi synap gördüler. Waksinanyň losýony gan dolaşygyna basym girýärdi, antigenler bolsa golaýdaky limfa düwünçiklerinde jemlenýärdi, şol ýerde immunitet emele gelýärdi.
Adam derisi sanjym bilen deňeşdirilende, bu sançgysyz usul has ýokary derejede antibeden emele getirdi. Şeýle-de, goşmaça adýuwant ulanylanda-da immun jogap güýçlenmedi, bu bolsa deriniň çeýeleşdirilmegi arkaly stimulirlemegiň ýeterlikdigini görkezýär.

Adam derisi has galyň bolsa-da, oňa berilýän täsir şoňa meňzeş boldy. Indi alymlar bu usulyň adamlarda howpsuzlygyny we täsirini anyklamak üçin goşmaça gözlegleri dowam etdirmäge meýilleşdirýärler.


düýn 00:57
1.7k+

Demrewe garşy sanjym infarkt howpuny 32% peseldýär

Amerikanyň Kardiologiýa kollejiniň ýyllyk ylmy maslahatynda hödürlenen täze maglumatlara görä, demrewe garşy sanjym almak ýürek-damar keselli adamlarda infarkt döremek howpuny 32% peseldip biler. Alymlar bu netijäni gazanmak üçin ABŞ-yň ateroskleroz (damarlaryň daralmagy) keselli 246 müňden gowrak ýaşaýjysynyň maglumatlaryny öwrendiler...

22.03.2026 15:20
2.7k+

Hytaýda ysmaz keselli adamlara niýetlenen beýni implantyny söwda maksatly ulanmaga rugsat berildi

Hytaý häkimiýetleri Neuracle Technology (Shanghai) kompaniýasy tarapyndan işlenip düzülen ilkinji inwaziw (kelleçanak içine ýerleşdirilýän) «beýni-kompýuter» interfeýsini söwda maksatly ulanmaga rugsat berdi. Şeýle-de Hytaýyň Lukmançylyk önümleri boýunça milli müdirligi bu enjamy bazara çykarmak hukugyny tassyklady...

22.03.2026 07:47
1.8k+

Alymlar B2 witamininiň çiş öýjüklerini halas edip biljekdigini anykladylar

Adatça öýjükleri zeperlenmelerden goramaga kömek edýän B2 witamini, şol bir wagtyň özünde rak öýjükleriniň hem janly galmagyna ýardam berip biler. Ýulius Maksimilian adyndaky Wýursburg uniwersitetiniň Rudolf Wirhow merkeziniň alymlarynyň gelen bu netijesine esas bolan barlag hakda Nature Cell Biology žurnalynda çap edildi...

21.03.2026 15:40
5.4k+

Awstraliýaly bir adam rak keselinden ejir çekýän iti üçin ChatGPT ulanyp mRNA sanjymyny döretdi

Awstraliýaly IT telekeçisi Pol Koningem standart bejergi netije bermänsoň, öz iti Rozi üçin synag mRNA sanjymyny işläp düzdi. Olar baradaky wakany The Australian gazeti gürrüň berdi. 2024-nji ýylda inženerçilik...