Russiýaly alymlar pnewmoniýany we meningiti oýaryjyny dargadýan wirusy tapdylar

  • 22.08.2025 08:21
  • 5.1k+

Sibir Ylymlar akademiýasynyň (SO RAN) Himiýa-biologiýa we fundamental lukmançylyk institutynyň hünärmenleri pnewmoniýa, meningit, sepsis döredýän we köplenç hassahanalarda giňden duş gelýän howply bakteriýany ýok edip bilýän täze wirus-bakteriofagy açdylar diýip, «Nauka v Sibiri» neşiri habar berýär.

Bakteriofaglar — bakteriýalary ýok edýän wiruslardyr. Täze fag öýjükleriň galyň polisaharid kapsulasyny — ýagny antibakterial dermanlaryň içine girmegine päsgelçilik döredýän galkan örtügi döwýär. Goragsyz galan bakteriýa ejiz bolýar, şonuň üçin bakteriofaglar antibiotikleriň alternatiwasi ýa-da goşmaça bejeriş usuly hökmünde seredilýär.
Hünärmenler täze KlebP_265 fagyny pnewmoniýa bilen kesellän adamlardan tapdylar. Onda diňe bir howply bakteriýalar däl, eýsem şolara garşy göreşýän bakteriofaglar hem bardy.
Wirusy barlamak üçin alymlar bakteriýalary iýmitlendiriji serişde-de ösdürdiler we fagyň täsirini synladylar. Soňra synaglar ölümli dozada bakteriýa ýokuşdyrylan syçanlarda geçirildi. Wirus bakteriýa öýjükleriniň reseptorlaryny tapyp, içine girýärdi, öz DNK-syny geçirip, içinde köpelýärdi we öýjükleri ýok edýärdi.
Maglumata görä, bakteriofaglaryň özi adam üçin howply däl we bagyr arkaly bedenden çykarylýar. Synaglaryň netijesinde, fag ulanman bejerilen topardaky ähli haýwanlar öldi, fag bilen bejerilen toparda bolsa 100% syçan diri galdy.
Häzirki wagtda alymlar kliniki barlaglardan geçmäge we dermanyň hasaba alynmagyna taýýarlyk görýärler.


18.02.2026 15:44
2.6k+

Rumyniýada derman serişdelerine durnukly 5 müňýyllyk bakteriýa tapyldy

Rumyn alymlary Skerişoara gowagyndan häzirkizaman antibiotiklerine durnukly bolan gadymy bakteriýa ştammyny tapdy. Bu tapyndy barada «Frontiers in Microbiology» ylmy žurnalynda habar berilýär. Psychrobacter SC65A...

16.02.2026 14:19
3.8k+

Türkmen lukmanlary rak keseliniň öňüni almakda Sloweniýanyň öňdebaryjy tejribesi bilen tanyşdy

Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrliginiň hünärmenlerinden ybarat wekiliýet Sloweniýanyň ýatgynyň boýunjygynyň rak keselini irki anyklaýyş we öňüni alyş boýunça öňdebaryjy tejribesini öwrenmek üçin Lýublýana şäherine tanyşlyk saparyny amala aşyrdy...

15.02.2026 13:47
2.7k+

Aloe weranyň düzüminde Alsgeýmer keseline garşy madda tapyldy

Alymlar aloe wera ösümliginiň düzüminde Alsgeýmer keselini bejermek üçin zerur dermanlaryň esasyny düzüp biljek täze bir birleşmäni ýüze çykardylar. Beta-sitosterol diýlip atlandyrylýan bu madda ýatkeşligiň peselmegi bilen bagly iki sany fermentiň işine täsir etmäge ukyply...

14.02.2026 10:55
15k+

Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministri täzelendi

Myrat Akmyradowiç Mämmedow pensiýa gitmegi sebäpli Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministri wezipesinden boşadyldy. Bu barada Ministrler Kabinetiniň anna güni geçirilen giňişleýin mejlisinde yglan edildi...