Şweýsariýada geljekdäki ýitgileriň öňüni almak üçin mikrob saklaýjy enjam döredilýär

  • 04.07.2025 18:30
  • 3.6k+

Şweýsariýada Microbiota Vault Initiative - mikrob dürlüligini goramak üçin “mikrobiologik gämi” taslamasy durmuşa geçirilýär. Alymlary geljekde köp möhüm bakteriýalaryň adam bedeninden ýok bolup gitmeginiň mümkindigi alada goýýar.  Bu, hatda iýmit siňdiriş ukybyna hem täsir edip biler diýip, Nature Communications žurnalyndaky makalada aýdylýar.

Taslama 2018-nji ýylda işe girizildi. Onuň maksady - global maýlama, antibiotikleriň giňden ulanylmagy we ýaşaýyş durmuşynyň üýtgemegi sebäpli ýitip barýan peýdaly mikroblary goramak. Häzirki wagtda ýaşlarda, köplenç, immunitet we iýmit siňdiriş üçin möhüm bakteriýalaryň ýetmezçiligi duýulýar.
Mysal üçin, doglanda kesilip alnan we emeli süýt bilen iýmitlendirilýän bäbekler, köplenç, Bifidobacterium infantis almaýarlar. Bu bakteriýa probiyotiklere goşulýar, ýöne barybir ol tebigy çeşmäniň - enäniň mikroflorasynyň ornuny tutmaýar.
Şeýle hem, patogen mikroorganizmleriniň ýaýramagynyň öňüni alýan bakteriýa bolan Trepanema succinifaciens şäher ilatyndan tas ýitip barýar diýen ýaly.
Ýitip gitmek howpy abanýan görnüşleri gorap saklamak üçin alymlar olary -80° C-da doňdurýarlar we Sýurih uniwersitetiniň Lukmançylyk mikrobiologiýasy institutynda saklaýarlar. Şu wagta çenli adam mikrobiomyndan 1204 nusga we fermentlenen iýmitlerden 190 nusga ýygnaldy.
Sýurih ammary - wagtlaýyn. Alymlar Şpisbergeniň tohum gapyrjagyna meňzeş hemişelik ýer döretmegi meýilleşdirýärler. Olar hökümetiň goldawyna umyt baglaýarlar.
Häzirki wagtda bu mikroblary bedene gaýtadan ornaşdyrmak üçin tehnologiýa ýok bolsa-da, barlagçylar olary şeýle mümkinçilik döreýänçä saklamagyň möhümdigine ynanýarlar. Soňlugy bilen olar kolleksiýa pestisidler sebäpli ýitip barýan toprak mikroblaryny hem goşmagy meýilleşdirýärler.


düýn 02:55
4.6k+

Alymlar Günüň ýüzünde tegmil tapanoklar: 2021-nji ýyldan bäri birinji gezek

Häzirki wagtda Günüň Ýere öwrülen tarapynda hiç hili tegmil görünmeýär diýip, Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Kosmos barlaglary institutynyň Gün astronomiýasy laboratoriýasy habar berdi. «Häzirki pursatda Günüň ýüzünde hatda iň kiçijik tegmil hem görünmeýär...

22.02.2026 14:29
9.8k+

Alymlar 1949-njy ýylda Bermuda adalarynda ýazga alnan geň sesiň syryny açdylar

Üstünden 77 ýyl geçeninden soň, Bermuda adalarynda ýazgy edilen nämälim sesiň nireden çykanlygy belli boldy. Ol küýki kitiň aýdymynyň iň irki ýazgysy bolup çykdy. 1949-njy ýylyň 7-nji martynda «Atlantis» barlag gämisindäki alymlar Bermud adalarynyň kenarynda akustiki tejribeler geçirdiler...

22.02.2026 09:10
2k+

Ýabany totyguşlar özara «gepleşikde» çylşyrymly sintaksis düzgünlerini ulanýarlar

Sary boýunly amazonlar (totyguşlaryň seýrek duş gelýän Amazona auropalliata görnüşi) ýabany tebigatda wokal duetlerini emele getirenlerinde çylşyrymly sintaksisi ulanýarlar. Bu barada Journal of Avian Biology neşiri habar berýär...

21.02.2026 15:50
4.9k+

Floridada kenara zyňylan girdenek kaşalotlarda bakteriýanyň nämälim görnüşleri ýüze çykaryldy

Floridanyň Atlantik uniwersitetiniň ýanyndaky Harbow-Branç okeanografiýa institutynyň hünärmenleri girdenek kaşalotlaryň organizmlerinde Helicobacter urugyna degişli, ylma ozal nämälim bolan üç sany bakteriýa genotipini tapdylar...