Halkara alymlar topary repeýnikçi kebelekleriň (Vanessa cardui) Atlantik ummany üstaşyr 4200 kilometrden gowrak ýoly uçup geçip biljekdigini subut etdi.
Nature Communications žurnalynda çap edilen bu barlagyň netijeleri Fransuz Gwianasynyň Atlantik kenaryndan tapylan kebelek ganatlarynyň genetiki materialynyň, tozgajyklarynyň we izotopiki düzüminiň seljermesine esaslanýar.
DNK derňewi Günorta Amerikadan tapylan kebelekleriň genetiki taýdan Demirgazyk Amerika tohumyna däl-de, Afrika we Ýewropa tohumyna degişlidigini tassyklady. Mundan başga-da, kebelekleriň bedeninde diňe tropiki Afrikada ösýän ösümlikleriň tozgajyklary tapyldy.
Ganatlarynyň izotopiki düzüminiň öwrenilmegi kebelekleriň Günbatar Afrikadan ýa-da Günbatar Ýewropadan gelendigini anyklamaga mümkinçilik berdi.
“Kebelekler Günbatar Afrikadan Atlantika ummany üstaşyr azyndan 4200 km uçup, Günorta Amerika gelipdirler. Emma syýahat Ýewropadan başlanyp, üç yklymdan geçilen bolsa, onda onuň dowamlylygy hasam uzak bolup biler. Şeýlelik bilen, göçegçileriň ýolunyň uzaklygy 7000 kilometre ýeten bolmagy ýa-da ondanam köp bolmagy mümkin. Munuň özi şeýle kiçijik mör-möjekler üçin ajaýyp üstünlik "-diýip, Ottawa uniwersitetiniň (Kanada) professory we barlagyň awtorlarynyň biri Kleman Bataý belleýär.
Genetiki we himiki derňew barlagyň diňe bir bölegi bolupdy. Şeýle hem alymlar kebelekleriň üsti açylmazyndan ozal ýeliň ugurlary baradaky taryhy maglumatlara göz aýladylar.
Derňew kebelekleriň, transatlantik syýahaty amala aşyrmak üçin, uzak aralyklara göterip äkidip bilýän amatly şemallary ulanandygyny görkezdi. Olar janly uçuşy “awtopilot” bilen çalyşýarlar, şunuň ýaly bir uçuşda olar azyndan 4200 km aralygy saklamazdan geçip bilipdirler. Hasaplamalara görä, syýahat 5-8 gün dowam edýär - bu kebelek-repeýnigiň tutuş uly ömrüniň gylla ýarysydyr diýip, New Atlas ýazýar.
Barlag näzik gözelligiň nyşany saýylýan kebelekler baradaky bar bolan pikirleri düýpgöter üýtgedýär.
