Türkmen ýaş alymlary ylmyň geljegi uly ugurlary boýunça iş alyp barýarlar

  • 15.10.2023 15:13
  • 8.3k+

Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň Tehnologiýalar merkezinde geçirilen «Saglygy goraýyş, bilim we sport Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe» atly halkara ylmy maslahatynyň XIII bölüminde eden çykyşlary «Ýaş alymlaryň ylmyň ösüşindäki roly» ýaşlaryň gözleg gyzyklanmalarynyň ylmyň geljegi uly ugurlary bilen baglanyşyklydygyny görkezdi.

Çykyş edenler tarapyndan hödürlenen gözleg işleri energiýa, maglumat we aragatnaşyk ulgamlary, saglygy goraýyş, dürli ugurlaryň sanlylaşdyrylmagy, daşky gurşaw meselelerini çözmek we şuňa meňzeşler boldy.
«Ýaşyl» energiýany ösdürmegiň amaly taraplaryna «Fotoelektrik gün stansiýalarynyň taslamalaryny ösdürmegiň usulyýeti» mowzugynda Aganyýaz Jumaýewiň we Begenç Reýimowyň eden çykyşy Türkmenistanda ýel energiýasy stansiýalary ýerleşdireniňde innowasion tehnologiýalaryň ähmiýeti barada boldy. Kakageldi Saryýew çykyşyny gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleri elektrik toruna birikdirende sanly ulgamyň ulanylmagyna bagyşlady.
Maslahata gatnaşan Türkmenistanyň we daşary ýurtly alymlaryň gyzyklanmasy Halmyrat Orunbaýewiň «Uglerod nanoturbajyklaryny sintez etmegiň usullary we aýratynlyklary» we Nasiba Çarygulyýewanyň «Suwaryş suwuny tygşytlamak we ösümlikleriň biogoraglylygy üçin nanomateriallary almak we ulanmak» mowzugyndaky çykyşlary bilen ýüze çykdy. Azady Atabaýewiň, Meretdurdy Gurbanýazowyň we Şöhrat Atamanowyň çykyşlary ylmy nukdaýnazardan möhüm we iş ýüzünde ähmiýetli boldy.
Türkmenistanyň ýaş alymlary lukmançylykda, gurluşykda, senagat önümçiliginde, awiasiýada we kosmos apparatlarynyň döredilmeginde ulanylýan nanotehnologiýa ýaly geljegi uly ylym pudagynyň ösmegine goşant goşmaga çalyşýarlar diýip, «Türkmenistan: Altyn asyr» elektron neşiri habar berdi.


14.01.2026 10:20
2.1k+

Beýni bize hakyky däl-de, özüne oňaýly bolan görnüşi görkezýär

Beýni diňe duýgy organlaryndan duýduryşlary kabul etmeýär, ol olary mazaly işläp, üstüni ýetirýär we bolup geçýän zatlaryň aýdyň we oňaýly keşbini döredýär. Alymlaryň gelen bu netijesi «Nature Neuroscience» žurnalynda çap edildi...

11.01.2026 20:28
8.2k+

Liftde näme üçin dymylýar: alymlar ýapyk ýerde oňaýsyzlygyň sebäbini öwrendiler

Liftde nätanyş adamlaryň arasyndaky dymyşlyk şäher gurşawynda mejbury ýakynlyk şertlerine uýgunlaşdyrylan sosial gatnaşyklaryň aýratyn görnüşidir. Perm milli gözleg politehniki uniwersitetinden (RF) alym W.A. Botalow sosiologiýanyň we psihologiýanyň klassyk nazaryýetlerine esaslanyp, bu hadysanyň sebäplerini öwrendi...

11.01.2026 13:15
2.3k+

Alymlar pagtadan we yzgardan elektrik energiýasyny öndürmegiň usulyny tapdylar

Alymlar adaty pagta matasyny howadaky çyglylygy sorup alýan we ony elektrik energiýasyna öwürýän täze tehnologiýany işläp düzdüler. Interesting Engineering neşiriniň habar bermegine görä, bu üýtgedilen material batareýa talap etmezden, LED çyralaryny we pes kuwwatly elektron enjamlary 24/7 düzgüninde işledip bilýär...

11.01.2026 13:11
14k+

Alymlar Antarktidanyň buzunyň 500 metr aşagynda gizlenip ýatan "dünýäni" tapdylar

Alymlar Antarktidanyň Larsen buzluklarynyň aşagyndaky ýerasty derýada, 500 metr çuňlukda öň mälim bolmadyk täze bir ekoulgamy ýüze çykardylar. Bu açyş yklymyň gizlin suw ulgamlaryny we ýerasty derýalaryny öwrenmek üçin geçirilen ylmy işleriň barşynda amala aşyryldy...