Alymlar seýsmiki tolkunlary seljermek arkaly Marsyň suwuk ýadrosynyň bardygyny subut etdiler. Bu barada Merilend uniwersiteti habar berdi diýip, gazeta.ru ýazýar.
Täze işiň awtorlarynyň biri Wedran Lekiç: "1906-njy ýylda alymlar ýer titremelerinden ýaňa seýsmiki tolkunlaryň nähili üýtgeýändigini synlamak bilen, Ýeriň ýadrosyny açdylar. Ýüz ýyldan gowrak wagt geçensoň, seýsmiki tolkunlar baradaky bilimlerimizi Mars babatynda ulanýarys. InSight-yň kömegi bilen ahyrsoňy Marsyň merkezindäki zatlary we Marsyň näme meňzeşliginiň bardygyny, ýöne şol bir wagtyň özünde Ýerden tapawutlydygyny öwrendik” - diýdi. InSight enjamy, esasy guraly ultra duýgur seýsmometr bolan, planetanyň üstündäki hereketsiz barlag şarydyr.
Marsyň içki gurluşynyň seljermesi biri-birinden uzakda ýerleşýän iki sany seýsmiki hadysany - mars titremesi we asteroidiň täsiri bilen geçirildi. Alnan seýsmiki tolkunlaryň bir bölegi Marsyň merkezinden, bir bölegi bolsa diňe mantiýanyň üsti bilen geçdi. Alymlar akustiki signallaryň arasyndaky gijikdirmeleri ölçemek, şeýle hem olaryň spektrini seljermek arkaly tolkunlaryň geçýän materialynyň dykyzlygyny we gysylyşyny ölçäp bildiler. Netijeler, Marsyň ýadrosy suwuk daşky ýadrodan we berk içki ýadrodan ybarat, Ýerden tapawutlylykda, doly suwuk ýadrosynyň bardygyny görkezdi.
Şeýle hem planetanyň jümmüşiniň himiki düzümi barada netije çykarmak mümkin boldy. Şeýlelikde, düzüminde az mukdarda ýagtylyk elementleri, kükürt we kislorod bar. Umuman, olar ýadronyň massasynyň bäşden bir bölegini tutýarlar. Bu Ýeriň ýadrosynyň düzüminden düýpgöter tapawutlanýar, ýagny Marsyň ýadrosynyň planetamyzyň ýadrosyndan has dykyzdygyny we has gysylýandygyny görkezýär. Şeýle tapawut planetalaryň emele gelmeginiň dürli şertleri bilen baglanyşyklydy.
