Alymlar “içki ses” bilen ýürek urşunyň arasynda geň baglanyşyk tapdylar

  • 19.11.2025 13:38
  • 4.4k+

Daniýanyň Orhus uniwersitetiniň psihologlary adamyň içki sesiniň — ýagny öz-özüne içinden gürlemeginiň — bedeni hereketsiz galanda-da, ýürek ritmini üýtgetmäge ukyplydygyny görkezdiler. Işiň netijeleri Psychophysiology žurnalynda çap edildi.

Gözleg we synag boýunça maglumatlar
Gözlegçiler içki dialogyň ünsi jemlemäge, kararlar kabul etmäge we duýgulary dolandyrmaga kömek edýändigini köpden bäri bilýärler. Mikkel Wallentiniň ýolbaşçylygyndaky täze synaga 18-den 75 ýaşa çenli 90 sany meýletinçi gatnaşdy.
Gatnaşyjylar düşekde ýatyp, ýürek ritminiň datçiklerine birikdirildi we üç sany wezipäniň birini ýerine ýetirdiler: Oňyn sözlemleri (mysal üçin, "Men başararyn", "Meniň elimden geler"); Oňyn däl sözlemleri ("Men ýeterlik gowy däl") içinden aýtdylar. Ýa-da diňe sanlary sanadylar.
Fiziki işjeňligiň täsirini aradan aýyrmak üçin hereketler berk gözegçilikde saklandy.

Netijeler

Belli bolşy ýaly, emosional içki ses — oňyn we oňyn däl — içki "gürrüňdeşlik" başlanandan takmynan 10 sekuntdan soň ýürek urşuny çaltlandyrypdyr. Pulsuň ortaça ýokarlanmagy minutda bir urgudan az bolsa-da, bu effekt statistik taýdan ähmiýetli boldy.
Alymlar oňyn we oňyn däl sözlemleriň arasynda tapawut tapmadylar — içki sözüň iki görnüşi hem fiziologiki jogaby deň derejede işjeňleşdirdi.

"Biz sözleri sesli aýtmasak we hereket etmesek hem, beýni we beden emosional pikirleri kabul edýär (jogap berýär). Biziň içki dialogymyz ýürek ritmimizde şöhlelenýär" — diýip, Mikkel Wallentin belledi.


14.04.2026 17:01
3.1k+

Gadymy pelsepeçi Empedoklyň ýiten ýazgylary 2000 ýyldan soň tapyldy

Lýež uniwersitetiniň barlagçysy Natan Karlig biziň eýýamymyzdan öňki V asyra degişli bolan «Fizika» atly filosofiki poemanyň bir bölegini tapyp, onuň kime degişlidigini anyklady. Bu tekstiň awtory gadymy......

13.04.2026 16:46
7.7k+

Alymlar zehinli adamlaryň näme üçin ýalňyzlyk çekýändigini düşündirdiler

IQ derejesi ýokary bolan adamlar köplenç özlerini jemgyýetden çetde ýaly duýýarlar we güýçli utanç duýgusyny başyndan geçirýärler. Bu bolsa olaryň adamlara öwrenişmegini kynlaşdyrýar diýip, Your Tango neşiri......

11.04.2026 14:17
4.4k+

Ikiýüzlülik — häsiýet däl-de, biologiýadyr: aýdylýan sözler bilen edilýän işleriň tapawudy beýniden tapyldy

Adamyň ahlak garaýşy bilen onuň edýän işleriniň arasyndaky çaprazlygyň sebäbi beýniniň wentromedial prefrental gabygy diýlip atlandyrylýan böleginiň işjeňlik derejesine bagly bolup çykdy. Neýrobiologlaryň bu......

10.04.2026 00:01
2.9k+

Alymlar ýabany balarylaryň abstrakt ritm duýgusynyň bardygyny subut etdiler

Hytaýly, beýik britaniýaly we awstraliýaly biologlar ýabany balarylaryň ritmiki üýtgese-de, çylşyrymly ritmik patternleri tanamak ukybynyň bardygyny anykladylar diýip, Science žurnaly habar berýär....