Demirgazyk Karolina uniwersitetiniň alymlarynyň geçiren täze gözlegi tarakanlaryň öýlerdäki howanyň hiline göni täsir edýändigini görkezdi. Mör-möjekler bolan jaýlarda allergenleriň we bakterial zäherleriň — endotoksinleriň derejesiniň ýokarlanýandygy anyklandy.
ScienceDaily neşiriniň habar bermegine görä, tarakanlara garşy üstünlikli göreşden soň, bu maddalaryň konsentrasiýasy ep-esli azalýar.
Endotoksinler bakteriýalar darganda emele gelýär we dürli-dürli iýmit bilen iýmitlenýän tarakanlar köp sanly mikroorganizmleri göterýärler. Ozal endotoksinleriň esasy çeşmesiniň mör-möjekleriň nejasaty bolandygy anyklanypdy.
Entomologiýa professory Kobi Şalyň sözlerine görä, bu maddalar bilen galtaşmak adam bedeni üçin uly howp döredýär – olar güýçli allergiki täsirleri döredýärler. Gözleg, tarakanlaryň bardygyny habar beren ýaşaýjylaryň binalarynda, esasanam ilatyň gowy gazanç edip bilmeýän şertlerinde endotoksinleriň konsentrasiýasynyň has ýokarydygyny tassyklady.
Iş Demirgazyk Karolina ştatynyň Roli şäherindäki köp gatly jaýlarda geçirildi. Alymlar howanyň we poldaky tozanyň nusgalaryny alyp, zäherleriň konsentrasiýasyny hasaba aldylar. Munda urkaçy tarakanlaryň erkek tarakanlara garanyňda iki esse köp endotoksin bölüp çykarýandygy, şeýle hem olaryň konsentrasiýasynyň ýatylýan otaglardaka garanyňda aşhanalarda has ýokarydygy anyklandy. Bu, mör-möjekleriň işjeň köpelmegine ýardam berýän iýmitiň bolmagy bilen baglanyşykly.
Indiki tejribeler, tarakan allergenleriniň we endotoksinleriň utgaşmasynyň synag haýwanlarynda demgysmanyň (astmanyň) ösmegine nähili täsir edýändigini öwrenmäge gönükdiriler.
