Ýapon arheologlary gadymy gurallardan kanoe ýasap, daş asyrynyň adamlarynyň geçen ýoluny gaýtaladylar

  • 01.07.2025 17:52
  • 5.3k+

Ýapon we taýwan arheologlary paleolit döwrüniň adamlarynyň, takmynan, 30 müň ýyl ozal amala aşyran syýahatyna meňzeş howply deňiz syýahatyny amala aşyrdylar. Olar öz synaglaryny Science Advances žurnalynda beýan etdiler.

Tokio uniwersitetiniň professory Ýosuke Kaýfunyň ýolbaşçylygyndaky topar 7,5 metrlik gazma gaýygy (kanoe) ýasamak üçin gadymy daş gurallarynyň nusgalaryny ulandy. Barlagçylar oňa “Sugime” diýip at berdiler. Ol ýapon kedr agajynyň bitewi sütüninden ýasaldy. Mundan ozal alymlar sal gipotezasyny synagdan geçiripdiler, ýöne olar gaty haýal ýüzýärdi we berk däldi.
“Sugimede” arheologlar Taýwanyň gündogaryndan başlap, Okinawany öz içine alýan Rýukýu toparyndaky Ýonaguni adasyna çenli 225 km ýol geçdiler.

Olar 45 sagat ýüzdüler. Gatnaşyjylar diňe Günden, ýyldyzlardan, tolkunlardan we özleriniň duýgurlygyndan çelgi aldylar. Olar demir gurallary, kartalary ýa-da häzirki zaman tehnologiýalaryny ulanmadylar.

"Galyndylar we artefaktlar ýaly arheologik subutnamalar, şeýle zatlary deňziň ýuwup äkidýändigi sebäpli, doly şekili berip bilmeýär. Şonuň üçin biz 1947-nji ýylda norwegiýaly barlagçy Tur Heýerdalyň ýolbaşçylygyndaky “Kon-Tiki” ekspedisiýasyna meňzeş eksperimental arheologiýa ideýasyna ýüzlendik" – diýip, Kaifu düşündirdi.

Modelirleme gadymy usullary ulanmak bilen gurlan gäminiň dünýäniň iň güýçli akymlaryndan biri bolan Kurosio akymyny ýüzüp geçip biljekdigini, şeýle hem, syýahata Taýwanyň demirgazygyndan başlanmagy üstünlik gazanmak mümkinçiligini artdyrýandygyny görkezdi.


düýn 14:50
1.9k+

Älem toruny öwrenjek dünýädäki iň uly teleskopyň gurluşygyna başlandy

Älemiň iň ägirt gurluşlarynyň biri bolan «älem toruny» (cosmic web) öwrenmek üçin niýetlenen MOTHRA teleskopynyň gurluşygyna başlandy. Bu enjam galaktikalaryň arasynda ýerleşýän we garaňky materiýanyň ýaýrawyny görkezýän gazyň örän gowşak şöhlelenmesini hasaba alar...

17.03.2026 20:58
5.5k+

Amerikaly alymlar 1993-nji ýyldan bäri saklanyp gelýän aşa ýokary geçirijilik rekordyny täzelediler

Hýuston uniwersitetiniň barlagçylary gaty jisimleriň fizikasy ugrunda täze üstünlik gazanandyklaryny mälim etdiler. Alymlar atmosfera basyşynda we minus 122 gradus Selsiý temperaturada elektrik toguny ýitgisiz geçirmäge ukyply bolan aşa ýokary geçiriji material döretdiler...

15.03.2026 19:36
4k+

ILMI merkezi: Er-Riýadda geljekki zehinler üçin täze merkeziň gurluşygy güýçli depginde dowam edýär

Saud Arabystany Er-Riýadda alnyp barylýan giň möçberli gurluşyk taslamasynyň täze suratlaryny çap etdi. Mohammed bin Salmanyň (Misk City) adyny göterýän dünýäde ilkinji girdejisiz şäheriň merkezinde ýerleşýän ILMI ylmy-barlag toplumy kem-kemden kemala gelýär...

15.03.2026 14:07
2.2k+

Alymlar Aýda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler

Ostindäki Tehas uniwersitetiniň we Tehas A&M uniwersitetiniň hünärmenleri Aýda guruljak geljekki bazalarda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler. Geçirilen tejribeleriň dowamynda olara Aýyň topragynyň nusgasynda — regolitde bu ösümligi ösdürip ýetişdirmek we hasyl almak başartdy...