Alymlar mundan 17 müň ýyl ozal ýaşap geçen iň gadymy mawy gözli adamyň galyndylaryny tapdylar. Ol ýürek ýetmezçiligi bolan çaga bolup çykdy diýip, Nature Communications žurnalyna salgylanýan ScienceAlert portaly ýazýar.
Arheologlar 1998-nji ýylda Italiýanyň Grotta-delle-Mura gowagynda bir oglanjygyň skeletini tapdylar, ýöne ony diňe indi häzirki zaman tehnologiýasy arkaly içgin öwrenip bildiler.
Geçirilen barlaglar çaganyň bary-ýogy 7,5-18 aý ýaşandygyny görkezdi. Hemme zat çaganyň doglanda agyr doglandygyny görkezýär. Jeset jaýlanylanda hiç hili bezeg ýa-da zat goýulmazdan daş plitalaryň aňyrsyna dulanypdyr.
Gen seljermesi çaganyň OCA2 geninde mutasiýa bolandygyny ýüze çykardy, bu bolsa gözüň reňkine jogap berýän melanin pigmentiniň işläp çykarylyşyny azaldýar. Bu gen häzirki zamanyň mawy gözli adamlarynyň gelip çykyşyny görkezýän ýeke-täk mutasiýa bilen baglanyşykly. Häzirki wagtda bu mutasiýa ýewropalylaryň takmynan 40% -de duş gelýär.
"Bu çaga azyndan dokuz fiziologiki stresi başdan geçiripdir, olaryň üçüsi ýatgyda ýüze çykypdyr" – diýip, Bolonýa uniwersitetiniň arheology Ouen Higgins belleýär.
Çaganyň ejesi agyr stresden ejir çekip, göwrelilik döwründe ýeterlik iýmitlenmedik bolsa gerek. Çagada onuň ir aradan çykmagyna sebäp bolup biljek gipertrofik kardiomiopatiýa hem bolupdyr.
Bu barlagdan ozal, iň gadymy mawy gözli adam Demirgazyk Italiýada tapylan willabrunaly adamdyr öýdülýärdi. Ol takmynan 14 müň ýyl ozal ýaşap geçipdir. Alymlar oglanyň ata-babalarynyň bu adam bilen baglanyşykly bolup biljekdigine ynanýarlar.
