Alymlar Plutony we Harony öwrenmeklige 50 ýyl sarp etmäge taýyn. “Persefona” missiýasy

  • 20.11.2024 11:46
  • 2.3k+

Barlagçylar topary Plutonyň ulgamyny öwrenmek üçin “Persefona” missiýasyny teklip etdiler. Onuň dowamlylygy 50 ýyla çenli bolup biler diýip, Phys.org habar berýär.

Şeýle missiýa 2015-nji ýylda karlik planetasy ulgamynyň we onuň hemrasy Haronyň ýanyndan geçip giden New Horizons zondy barlanandan soň ýüze çykan möhüm ylmy soraglara jogap berer.
New Horizons ýer ýüzüne gymmatly maglumatlary berdi, ýöne täze soraglar ýüze çykdy. Alymlary Koýper guşagynyň obýektleriniň ewolýusiýasy we düzümi, Plutonyň we Haronyň üstündäki üýtgeşmeler, olaryň magnit meýdanlary we içki gurluşy gyzyklandyrýar. Plutonyň Günden uzakdygyna garamazdan, onuň ýüzüniň  astynda ummanyň bolmagy mümkin diýen çaklamalar bar.
Missiýanyň taslamasy 31 ýyla niýetlenendir. Plutona uçup barmak üçin 28 ýyl gerek bolar, ýene üç ýyl missiýanyň orbital tapgyry bolar. Soňra bu missiýa Koýper guşagynyň beýleki obýektlerine hem giňeldilip bilner.
Apparat kameralar, spektrometrler, radarlar, magnitometrler, altimetrler we beýleki gurallar bilen üpjün ediler. Bu diňe bir Plutony we Harony däl, eýsem Ýupiter we onuň aýy ýaly ýolda duş gelen obýektleri hem öwrenmäge mümkinçilik berer.
Missiýanyň çak edilýän bahasy 3 milliard dollar. Uçuş 2031-nji ýylda SLS raketasynda amala aşyrylyp bilner. Missiýa üstünlikli bolsa Gün ulgamynyň iň uzak ýerleri barada bilimleri giňeltmäge mümkinçilik berer.


düýn 10:20
1.8k+

Beýni bize hakyky däl-de, özüne oňaýly bolan görnüşi görkezýär

Beýni diňe duýgy organlaryndan duýduryşlary kabul etmeýär, ol olary mazaly işläp, üstüni ýetirýär we bolup geçýän zatlaryň aýdyň we oňaýly keşbini döredýär. Alymlaryň gelen bu netijesi «Nature Neuroscience» žurnalynda çap edildi...

11.01.2026 20:28
8.1k+

Liftde näme üçin dymylýar: alymlar ýapyk ýerde oňaýsyzlygyň sebäbini öwrendiler

Liftde nätanyş adamlaryň arasyndaky dymyşlyk şäher gurşawynda mejbury ýakynlyk şertlerine uýgunlaşdyrylan sosial gatnaşyklaryň aýratyn görnüşidir. Perm milli gözleg politehniki uniwersitetinden (RF) alym W.A. Botalow sosiologiýanyň we psihologiýanyň klassyk nazaryýetlerine esaslanyp, bu hadysanyň sebäplerini öwrendi...

11.01.2026 18:13
1.9k+

NASA Crew-11 ekipažyny 15-nji ýanwarda Ýere gaýtaryp getirer

NASA Crew-11 kosmos gämisiniň ekipažyny 15-nji ýanwarda Ýere gaýtaryp getirmegi meýilleşdirýär. Bu barada agentligiň metbugat gullugy X sosial media platformasynda habar berdi. Crew-11 missiýasy Halkara kosmos stansiýasynda 2-nji awgustdan bäri işleýär...

11.01.2026 13:24
1.9k+

«Habbl» teleskopy kosmosda täze görnüşli obýekti tapdy: Ýyldyzsyz «Bulut 9»

«Habbl» (Hubble) kosmos teleskopy örän geň galdyryjy astronomik obýekti — içinde ýekeje ýyldyz hem bolmadyk, diňe gazdan we garaňky maddadan ybarat bolan ägirt uly buludy ýüze çykardy. Phys.org neşiriniň habar bermegine görä, bu açyş galaktikalaryň nähili emele gelýändigi baradaky ylmy garaýyşlary üýtgedip biler...