Alymlar şahta suwunyň galyndylaryny ulanmak arkaly, kagyz öndürmegiň çykdajylaryny azaltmagyň ýoluny tapdylar

  • 28.09.2024 14:00
  • 3.4k+

Permiň Milli barlag politehniki uniwersitetiniň (PNIPU) rus alymlary kagyz üýşmegini gaýtadan işlenen kislotaly şahta suwlarynyň galyndylary bilen utgaşdyryp, kagyz öndürmekde çykdajylary azaltmagyň ýoluny tapdylar. Bu barada ýokary okuw mekdebiniň metbugat gullugyna salgylanýan TASS habar berýär.

Adatça kagyzyň häsiýetlerini gowulandyrmak üçin kalsiý karbonaty bilen litiýniň garyndylary ulanylýar, ýöne olaryň önümçiligi gymmada düşýär we ekologiýa taýdan bähbitsiz.

“Litiý karbonatyny aýratynlykda almak kyn, gymmat we ekologiýa taýdan bähbitsiz. Onuň çykarylyp alynýan litiý gidroksidi daşky gurşawa zyýan ýetirýän, ikinji howply topara degişli maddadyr. Mundan başga-da, kalsiý we litiý karbonatlary himiki taýdan biri-biri bilen täsirleşmeýär, şonuň üçin maddalaryň biri-birine “ýelmeşegenligi” azalýar we kagyzyň pugtalygyna zyýan ýetýär ”- diýip, PNIPU-da bellediler. 

Alymlaryň täze ösüşi litiý we kalsiý bilen baý, gaýtadan işlenen kislotaly şahta suwlarynyň galyndylaryny ulanmaga mümkinçilik berýär.
Şahta suwuny arassalamak prosesi kalsiý karbonaty bilen litiý karbonatynyň garyndysyny öz içine alýan suspenziýany emele getirýär. Öň galyndy önümi hasaplanýan bu garyndy indi üýtgedilen kagyzy dolduryjy hökmünde ulanylýar.

"Täze material diňe bir kagyz öndürmek üçin çykdajylary azaltmak bilen çäklenmän, şahta suwlaryny arassalamakdan galyndylary gaýtadan işlemek meselesini hem çözýär "- diýip, hünärmenler bellediler .

PNIPU-nyň alymlarynyň ösüşi berk we ak, gowulaşan häsiýetli kagyzy almaga mümkinçilik berýär. Oýlap tapyş üçin eýýäm patent arzasy berildi.


düýn 22:33
5.3k+

Yrakda Aleksandr Makedonskiniň ýiten şäheriniň anyk ýeri kesgitlendi

Yragyň günortasynda ylmy gözlegçiler Aleksandr Makedonskiý tarapyndan esaslandyrylan port şäheri — Tigrdäki Aleksandriýanyň ýerleşýän ýerini anyklamagy başardy. Ol asyrlaryň dowamynda ýazuw çeşmelerinden mälim bolsa-da, birmeňzeş atly birnäçe şäheriň bolmagy sebäpli, onuň anyk ýerleşýän nokady jedelli mesele bolup galypdy...

düýn 17:42
2.9k+

Azyk önümleriniň ýaramlylyk möhletini uzaldýan plýonka oýlanyp tapyldy

Öz üstündäki mikroplaryň tas 100 göterimini ýok etmäge ukyply, azyk önümlerini gaplamak üçin niýetlenen innowasion material döredildi. Bu täzelik önümleriň saklanyş möhletini artdyrmaga we iýmitden zäherlenmek töwekgelçiligini azaltmaga mümkinçilik berer diýip, Tomsk döwlet uniwersitetiniň (TDU) saýtynda habar berilýär...

düýn 02:25
4.4k+

Türkmen himikleri ekologiýa taýdan has arassa sement öndürmegiň usulyny tapdylar

Türkmen alymlary taýýar materialyň hilini ýitirmezden, çig malyň we ýangyjyň sarp edilişini azaltmaga mümkinçilik berýän, mineral goşundylaryň paýy ýokarlandyrylan portlandsement öndürmegiň tehnologiýasyny işläp düzdüler...

05.02.2026 16:20
8k+

Ispaniýada taryhda iň kiçijik dinozawrlaryň biri tapyldy

Ispaniýanyň demirgazygynda paleontologlar dinozawryň täze görnüşini — irki hek döwrüniň iň kiçi ornitopodlarynyň biri bolan Foskeia pelendonum diýlip atlandyrylan görnüşi ýüze çykardy. Bu jandaryň boýy ýarym metrden geçmeýär, emma onuň kelleçanagynyň gurluşy örän çylşyrymly we ewolýusion taýdan ösen bolup çykdy...