Gadymy adamlar Günorta Amerika pikir edilişinden 6 müň ýyl ir barypdyr

  • 20.07.2024 12:02
  • 9.7k+

Adamlar, takmynan, 20 müň 800 – 21 müň 100 ýyl ozal, iň soňky buzluk döwründe häzirki Argentinanyň çägine baryp ýetipdirler. Bu öň pikir edişimizden 6 müň ýyl ir bolýar. PLoS One žurnalynda çap edilen täze barlag adamlar Täze Dünýä buzluklar eränden soň göçüp barypdyr diýen giň ýaýran çaklamany şübhe astynda goýýar.

Argentinaly barlagçylar Merlo şäheriniň golaýyndan tapylan äpet bronenosesiň (gadymy haýwanyň ady) galyndylaryny öwrendiler. Süňklerde daş gural bilen kesilene häsiýetli yzlar bar, läş synag üçin pudarlanana meňzeýär. Radiouglerod arkaly senesini anyklamak usuly  tapyndynyň ýaşyny tassyklady.
Bu sene 15 müň ýyllyk diýlip tassyklanan öňki tapyndydan ep-esli uly we Amerika buzluklar eränsoň göçülip barlypdyr diýlen “ilki Klowis” çaklamasyna ters gelýär. Täze açyş adamlaryň Buz eýýamynyň agyr şertlerine uýgunlaşandygyny we Günorta Amerikanyň çägini has ir özleşdirendigini görkezýär.
Bu açyş alymlaryň öňünde täze sowallary goýýar: näme üçin Günorta Amerikada şeýle ýaşdaky gadymy adamlaryň daşa öwrülen galyndylary häli-häzire çenli tapylmandyr? Bu soraga jogap indi tapylmaly, ýöne täze subutnamalar adamlaryň Täze Dünýä göçüp barmagynyň taryhynyň ozal pikir edişinden has çylşyrymly we gyzyklydygyny görkezýär.


düýn 22:33
5.3k+

Yrakda Aleksandr Makedonskiniň ýiten şäheriniň anyk ýeri kesgitlendi

Yragyň günortasynda ylmy gözlegçiler Aleksandr Makedonskiý tarapyndan esaslandyrylan port şäheri — Tigrdäki Aleksandriýanyň ýerleşýän ýerini anyklamagy başardy. Ol asyrlaryň dowamynda ýazuw çeşmelerinden mälim bolsa-da, birmeňzeş atly birnäçe şäheriň bolmagy sebäpli, onuň anyk ýerleşýän nokady jedelli mesele bolup galypdy...

düýn 17:42
2.9k+

Azyk önümleriniň ýaramlylyk möhletini uzaldýan plýonka oýlanyp tapyldy

Öz üstündäki mikroplaryň tas 100 göterimini ýok etmäge ukyply, azyk önümlerini gaplamak üçin niýetlenen innowasion material döredildi. Bu täzelik önümleriň saklanyş möhletini artdyrmaga we iýmitden zäherlenmek töwekgelçiligini azaltmaga mümkinçilik berer diýip, Tomsk döwlet uniwersitetiniň (TDU) saýtynda habar berilýär...

düýn 02:25
4.4k+

Türkmen himikleri ekologiýa taýdan has arassa sement öndürmegiň usulyny tapdylar

Türkmen alymlary taýýar materialyň hilini ýitirmezden, çig malyň we ýangyjyň sarp edilişini azaltmaga mümkinçilik berýän, mineral goşundylaryň paýy ýokarlandyrylan portlandsement öndürmegiň tehnologiýasyny işläp düzdüler...

05.02.2026 16:20
8k+

Ispaniýada taryhda iň kiçijik dinozawrlaryň biri tapyldy

Ispaniýanyň demirgazygynda paleontologlar dinozawryň täze görnüşini — irki hek döwrüniň iň kiçi ornitopodlarynyň biri bolan Foskeia pelendonum diýlip atlandyrylan görnüşi ýüze çykardy. Bu jandaryň boýy ýarym metrden geçmeýär, emma onuň kelleçanagynyň gurluşy örän çylşyrymly we ewolýusion taýdan ösen bolup çykdy...