Çalt ýöremek 2-nji derejeli diabetiň döremeginiň 39% öňüni alýar

  • 07.12.2023 15:46
  • 5.8k+

Halkara hünärmenler topary 2-nji derejeli diabetiň (süýji keseliniň) döremek howpuny azaltmak üçin ýöremekdäki zerur tizligi kesgitlediler.

Alymlar yzygiderli ýöremegiň 2-nji derejeli süýji keseliniň döremek ähtimallygyny peseldýändigini ozal tassyklapdylar. Şeýle-de bolsa, iň amatly ýöreýiş tizliginiň nähildigi heniz belli däldi. Munuň üçin awtorlar 1999 – 2022-nji ýyllar aralygynda neşir edilen on sany barlagy gözden geçirdiler. Olara ABŞ-dan, Ýaponiýadan we Beýik Britaniýadan jemi 500 müňden gowrak adam gatnaşdy.
Derňew sagatda 3-5 kilometr tizlik bilen ýöremegiň (gezelenç üçin sarp edilýän umumy wagta bagly bolmazdan) 2-nji derejeli süýji keseliniň döremek howpuny 15 göterim azaldýandygyny ýüze çykardy. Şol bir wagtyň özünde, çalt ýöremek (sagatda bäş-alty kilometr) keseliň döremek ähtimallygyny 24 göterim azaltdy. Ýöremek tizligi sagatda alty kilometrden geçen gatnaşyjylaryň süýji keseline duçar bolmak ähtimallygy 39 göterim azaldy.
Pyýada tizligiň her kilometrde ýokarlanmagy 2-nji derejeli süýji keseliniň döremek howpunyň dokuz göterim azalmagy bilen baglanyşyklydyr. Şol bir wagtyň özünde, sagatda dört kilometr tizlik bilen ýörelende minutda iň az ädim sany erkekler üçin 87, aýallar üçin 100 ädime deňdir.
Alymlar çalt ýöremegiň kardiorespirator ulgamynyň ýagdaýyny gowulandyrýandygy, myşsa güýjüni ýokarlandyrýandygy we agramy azaldýandygy belleýärler. Keseliň öňüni almak boýunça netijeler hem munuň bilen baglanyşyklydyr.


26.03.2026 17:24
9.2k+

Stomatolog diş çüýremesiniň ötüşdirilmeginiň getirýän netijelerini düşündirdi

W.I.Razumowskiý adyndaky Saratow döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň diş lukmany Wiktoriýa Morgunowa wagtynda bejerdilmedik diş çüýremesiniň dişiň berbat bolmagyna we çynlakaý gaýraüzülmelere sebäp bolup......

25.03.2026 15:13
2.2k+

Ýapon alymlary ýetginjeklerde köp duşýan täze görnüşli leýkozyň üstüni açdylar

Ýapon alymlary gan düwnük keseliniň esasan ýetginjeklerde has köp duşýan täze we howply görnüşini tapdylar. Bu barada Ýaponiýanyň Milli onkologiýa merkeziniň ylmy-barlag toparynyň ýolbaşçysy Keniti Ýosida habar berdi...

24.03.2026 14:09
5.7k+

Alymlar appendiksiň taryhyny täzeden gözden geçirdiler: bu organ beýle bir peýdasyz hem däl eken

Köp adamlaryň çagalykdan eşidýän zady: appendikssiz arkaýyn ýaşap bolýar. Onuň bardygy, adatça, diňe köriçege ýüze çykanda we operasiýa zerur bolanda ýatlanylýar. Öňden bäri ylym hem oňa şeýle garaýardy. XIX asyrda iňlis tebigatşynasy Çarlz Darwin appendiksiň, esasan, ösümlik bilen iýmitlenen gadymy ata-babalarymyzyň iýmit siňdiriş organlarynyň rudimenti, ýagny galyndysydygyny öňe sürdi...

24.03.2026 07:48
15k+

Türgenleriň kellesine degýän urgular olaryň geljegine nähili täsir edýär? Alymlaryň jogaby

Alymlar sportuň kontaktly görnüşleri bilen meşgullanmagyň ýetirýän täsiriniň köp ýyllap saklanyp biljekdigini anykladylar. Ylmy barlaglar beýniniň gorag böwediniň sport karýerasy tamamlanandan soň hem onlarça ýyllap zeperli bolup galýandygyny görkezdi...