Alymlar mör-möjeklere zeper ýetirmezden, olary kiborga öwürdiler

  • 30.09.2023 15:35
  • 20k+

Singapuryň Nanýan Tehnologiýalar uniwersitetiniň inženerleri tarakanlara zeper ýetirmezden, olary kiborga öwürmegi öwrendiler. Gözlegiň netijeleri «Flexible Electronics» ylmy žurnalynda çap edildi.

Kiborg tarakanlar ozal hem döredilipdi, ýöne öňki synaglaryň hemmesinde bu mör-möjekleriň nerw ulgamyna elektrodlar birikdirildi. Şeýle täsir synag edilýän nusgalaryň ömrüni ep-esli azaldýardy we şeýle amallary netijesiz edýärdi.
Gözleg topary tarakanlaryň arkasyndaky kiçijik torbada ýerleşýän simler bilen bagly altyn we plastmassa simleri olaryň murtjagazlaryna birikdirmegiň usulyny tapdylar. Simler synag edilýäniň murtjagazlaryna gowşak elektrik impulslaryny iberip, ony çepe ýa-da saga öwrülmäge mejbur edýär. Şeýle hem inženerler tarakanyň garnyna elektrod dakyp, gyjyndyrma baglylykda, has çalt ýa-da haýal hereket etmegini gazandylar.
Alymlaryň ýolbaşçylygynda radio tolkunlary tarapyndan dolandyrylýan kiborg tarakan labirintden we päsgelçiliklerden geçdi. Synag gyjyndyrmanyň mör-möjekleriň hereketlerine takyk gözegçilik etmäge mümkinçilik berýändigini görkezdi.


15.03.2026 19:36
3.6k+

ILMI merkezi: Er-Riýadda geljekki zehinler üçin täze merkeziň gurluşygy güýçli depginde dowam edýär

Saud Arabystany Er-Riýadda alnyp barylýan giň möçberli gurluşyk taslamasynyň täze suratlaryny çap etdi. Mohammed bin Salmanyň (Misk City) adyny göterýän dünýäde ilkinji girdejisiz şäheriň merkezinde ýerleşýän ILMI ylmy-barlag toplumy kem-kemden kemala gelýär...

15.03.2026 14:07
2k+

Alymlar Aýda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler

Ostindäki Tehas uniwersitetiniň we Tehas A&M uniwersitetiniň hünärmenleri Aýda guruljak geljekki bazalarda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler. Geçirilen tejribeleriň dowamynda olara Aýyň topragynyň nusgasynda — regolitde bu ösümligi ösdürip ýetişdirmek we hasyl almak başartdy...

14.03.2026 16:16
2.1k+

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň döreýşini surata düşürdiler

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň — örän güýçli magnit meýdany bolan neýtron ýyldyzynyň döreýşine tomaşa etdiler. Bu açyş magnetarlaryň aşa ýagty täze ýyldyzlary energiýa bilen üpjün edýändigi baradaky 16 ýyllyk teoriýany tassyklady...

11.03.2026 15:23
8.4k+

Ýaponiýadaky täze açyş saçyň düşmegine garşy netijeli bejerginiň salgysyny berdi

Ýaponiýanyň RIKEN instituty we OrganTech biotehnologiýa kompaniýasynyň alymlary saçyň üznüksiz ösmegini üpjün edýän öýjükleriň ozal näbelli bolan görnüşini tapdylar. Barlagyň netijeleri Biochemical and Biophysical Research Communications atly ylmy žurnalda çap edildi...