Marsda kislorod öndürmek üçin plazma gurluşy işlenip taýýarlandy

  • 17.08.2022 22:54
  • 20k+

Ýewropanyň we Amerikanyň fizikler topary plazma gurluşyny işläp taýýarladylar. Ol Marsda bol kömürturşy gazynyň molekulasyndan kislorod almaga mümkinçilik berýär. Bu barada Amerikanyň Fizika institutynyň (AIP) metbugat gullugyna salgylanýan TASS habar berýär.

“Biz ýokary energiýaly elektronlaryň CO2-niň molekulalary bilen çaknyşmagy şol maddanyň dargamagyna ýa-da ýylylygyň bölünip çykmagyna getirer diýip çakladyk. Şol energiýany kömürturşy gazyny dargatmak üçinem ulanyp bolar. Fransiýaly we niderlandly kärdeşlerimiz bilen bilelikde bu gipotezalary synagda tassyk etmek başartdy” – diýip, metbugat gullugy Lissabon uniwersitetiniň (Portugaliýa) dosenti Wasko Gerrynyň  sözlerini getirýär.

Kislorod öndürmek Marsa ilki göçüp barjaklaryň iň möhüm we hysyrdyly wezipeleriniň biri bolar diýip bellenýär. Ony çözmek üçin ylmy jemgyýetçilik Marsyň  howasyndan we topragyndan  kislorod almaga ukyply ulgamy işläp taýýarlamagyň üstünde işleýär.
Alymlaryň işläp taýýarlamalary geljekde Marsda kislorod öndürmek üçin energiýanyň we gorlaryň sarp edilişini ep-esli kemeltmäge mümkinçilik berer.


14.01.2026 10:20
2.1k+

Beýni bize hakyky däl-de, özüne oňaýly bolan görnüşi görkezýär

Beýni diňe duýgy organlaryndan duýduryşlary kabul etmeýär, ol olary mazaly işläp, üstüni ýetirýär we bolup geçýän zatlaryň aýdyň we oňaýly keşbini döredýär. Alymlaryň gelen bu netijesi «Nature Neuroscience» žurnalynda çap edildi...

11.01.2026 20:28
8.2k+

Liftde näme üçin dymylýar: alymlar ýapyk ýerde oňaýsyzlygyň sebäbini öwrendiler

Liftde nätanyş adamlaryň arasyndaky dymyşlyk şäher gurşawynda mejbury ýakynlyk şertlerine uýgunlaşdyrylan sosial gatnaşyklaryň aýratyn görnüşidir. Perm milli gözleg politehniki uniwersitetinden (RF) alym W.A. Botalow sosiologiýanyň we psihologiýanyň klassyk nazaryýetlerine esaslanyp, bu hadysanyň sebäplerini öwrendi...

11.01.2026 13:15
2.3k+

Alymlar pagtadan we yzgardan elektrik energiýasyny öndürmegiň usulyny tapdylar

Alymlar adaty pagta matasyny howadaky çyglylygy sorup alýan we ony elektrik energiýasyna öwürýän täze tehnologiýany işläp düzdüler. Interesting Engineering neşiriniň habar bermegine görä, bu üýtgedilen material batareýa talap etmezden, LED çyralaryny we pes kuwwatly elektron enjamlary 24/7 düzgüninde işledip bilýär...

11.01.2026 13:11
14k+

Alymlar Antarktidanyň buzunyň 500 metr aşagynda gizlenip ýatan "dünýäni" tapdylar

Alymlar Antarktidanyň Larsen buzluklarynyň aşagyndaky ýerasty derýada, 500 metr çuňlukda öň mälim bolmadyk täze bir ekoulgamy ýüze çykardylar. Bu açyş yklymyň gizlin suw ulgamlaryny we ýerasty derýalaryny öwrenmek üçin geçirilen ylmy işleriň barşynda amala aşyryldy...