Lukmanlar Ýewropanyň 27 ýurdunyň ýaşaýjylarynyň psihiki saglygynyň ýagdaýyny öwrendiler we olaryň 6,5 göteriminiň kliniki depressiýanyň dürli görnüşlerinden ejir çekýändigi hakynda netijä geldiler. Bu görkeziji BSGG-niň resmi bahalandyrmalaryndan, takmynan, 1,5 esse ýokary boldy. Barlagyň netijeleri «The Lancet Public Health» ylmy žurnalynda çap edildi. Bu barada tass.ru maglumat berdi.
BSGG-niň statistiki maglumatlaryna görä, Ýer ýüzüniň 260 milliondan gowrak ýaşaýjysy kliniki depressiýadan ejir çekýär. Şol sebäpli her ýylda 800 müňe golaý adam aradan çykyp, esasan, ýetginjekler, 15-29 ýaş aralygyndaky gyzlar we oglanlar bu kesele has ýakyndyr. Neýrofiziologlaryň bu keseliň tebigatyna entek doly düşünmeýändikleri we ony göterijileriň sanyny doly anyklap bilmeýändikleri depressiýa garşy göreşmek işini çylşyrymlaşdyrýar.
IMIM barlag institutyndan Hordi Alonso we onuň kärdeşleri bu meseläni çözmekde uly ädim ätmegi başardy. Olar Ýewropanyň 27 ýurdunda depressiýanyň nähili derejede ýaýrandygyny öwrendiler. Alymlar munuň üçin şu ýurtlaryň ýaşaýjylarynyň 258 müňden gowragynyň psihiki saglygyny öwrenip, olaryň arasynda depressiýany göterijileriň sanyny kesgitlediler.
Görlüp oturylsa, BSGG-niň hünärmenleri Ýewropa ýurtlaryndaky bu ýagdaýa az derejede baha berýän eken. Ýewropanyň ilatynda olaryň ortaça sany 6,5 göterime golaýlaýar, munuň özi ozalky barlaglardan 1,5 esse ýokarydyr. Şeýle-de Alonso we onuň kärdeşleri subkontinentiň aýry-aýry ýurtlarynda depressiýanyň has köp duş gelýändigini hasaba aldylar. Hususan-da, Slowakiýanyň, Çehiýanyň we Litwanyň çäginde ýaşaýan adamlarda bu görkeziji az duş gelýär, ýagny bu ýurtlaryň umumy ilat sanynda olar bary-ýogy 2,6-3 göterimi tutýar. Munuň tersine, Islandiýanyň, Germaniýanyň we Lýuksemburgyň ýaşaýjylary depressiýadan has köp ejir çekip, olaryň 9-10 göterimi bu mesele bilen ýüzbe-ýüz bolýar.
Barlaglaryň şeýle netijeleri alymlar üçin garaşylmadyk ýagdaý boldy, çünki olar lukmançylygyň we sosial hyzmatlaryň ösüş derejesi pes bolan Gündogar Ýewropa ýurtlarynda depressiýany göterijileriň sanynyň ýokary bolmagyna garaşdylar. Hakykatda bolsa depressiýa Günbatar Ýewropanyň baý ýurtlary üçin mahsus ýagdaý eken.
Alymlar gözegçilikleriň we maglumatlaryň gaýtadan seljerilmeginiň bu hadysanyň näme bilen baglanyşyklydygyny we olaryň sebäplerini anyklamaga mümkinçilik berjekdigine ynanýarlar. Alymlar bu ýagdaýyň Günbatar Ýewropa ýurtlarynyň ýaşaýjylarynyň medeniýetiniň aýratynlyklary we fiziki işjeňliginiň pes derejesi bilen baglydygyny çaklaýarlar.
