Tebigy süzgüç: moringa agajynyň tohumlary suwdaky mikroplastikleriň 98%-ni aýyrýar

  • 05.05.2026 01:26
  • 1.9k+

Ýag beriji moringa (Moringa oleifera) agajynyň tohumynyň ekstrakty suwdan poliwinilhlorid (PVH) mikro bölejikleriniň 98,5% -ine çenlisini aýryp bilýär. Braziliýaly we beýik britaniýaly alymlar topary bu açyşy ACS Omega žurnalynda çap edilen barlagda habar berdiler.

Bu tebigy usulyň netijeliligi giňden ulanylýan himiki koagulýantyň - alýumin sulfatynyň täsiri bilen deňeşdirilip bilner we aşgarly gurşawda tebigy ekstrakt has gowy netijeleri görkezýär.

Ýag beriji moringa gadymy grekler, rimliler we müsürliler tarapyndan suwy arassalamak üçin ulanylypdyr.

San-Paulu döwlet uniwersitetiniň Ylym we tehnologiýa institutynyň alymlary bu ösümligiň tohumlaryny on ýyllap koagulýant hökmünde — ýat bölejikleriň soňraky süzgüçden geçirilmegi üçin bir ýere toplanmagyna sebäp bolýan madda hökmünde öwrendiler. 18,8 mikrometr ölçegli PWX mikrobölejikleri bilen geçirilen synaglarda tohumyň ekstrakty ajaýyp netijeliligini görkezdi.

Esasy artykmaçlyk moringanyň alýuminden tapawutlylykda gaýtadan dikeliji, biologiki taýdan dargaýjy we az zäherli serişde bolmagydyr, onuň artykmaç bolmagyny neýrodegeneratiw keseller bilen baglanyşdyrýarlar.

Dünýäniň ähli künjeklerinde turbadan akýan suwuň 83% -inde mikroplastikleriň bardygy we olaryň adam bedeniniň ähli ulgamlaryna aralaşýandygy eýýäm anyklandy. Moringanyň tohumlaryny ulanmak, esasanam uly bolmadyk ilatly nokatlar ýa-da senagat himiki serişdelerine elýeterliligiň çäkli bolan sebitleri üçin arzan we howpsuz çözgüt bolup biler. Şeýle-de bolsa, ylmy barlagçylar bir çäklendirmäni belleýärler: bir tohum takmynan 10 litr suwy arassalamak üçin ýeterlikdir, bu bolsa uly şäher beketleri üçin bu usuly giňeltmegi kynlaşdyrýar.

Alymlar moringanyň adamyň saglygyna diýseň uly howp bolup durýan nanoplastiklere garşy netijeliligini synagdan geçirmegi meýilleşdirýärler.


şu gün 10:53
1.1k+

Pagta süýjüsinden hem ýeňil: NASA aşa ýeňil bolan iki ekzoplanetany açdy

NASA-nyň TESS kosmos obserwatoriýasy ýerdäki teleskoplar bilen bilelikde dykyzlygy adatdan daşary pes bolan iki sany ekzoplanetany ýüze çykardy. Olar bir ulgamda ýerleşip, özara orbital täsirler arkaly......

şu gün 09:54
2.6k+

Alymlar: ýaşlar häzirki wagtda öňkä garanyňda has çalt garraýar

Nature Medicine žurnalynda çap edilen täze gözleg häzirki ýaş nesliň özlerinden öňki nesillere garanyňda, şol bir ýaşda has ýokary biologiki ýaşda bolup biljekdigini görkezdi....

düýn 23:37
3.5k+

Alymlar Ýerdäki iň gadymy krateriň ýaşyny takyklady

Kertin uniwersitetiniň we Günbatar Awstraliýanyň Geologik gullugynyň alymlary Ýerde mälim bolan iň gadymy krateriň ýaşynyň, takmynan, 3 milliard ýyla deňdigi baradaky netijä geldi. Bu ylmy işiň netijeleri......

düýn 15:40
1.9k+

Jeýms Webb «GJ504b» ekzoplanetasynyň üýtgeşik gülgüne reňkiniň sebäbini düşündirdi

«Jeýms Webb» kosmos teleskopy Ýerden, takmynan, 57 ýagtylyk ýyly uzaklygynda ýerleşýän «GJ504b» ekzoplanetasynyň geň galdyryjy gülgüne reňke eýe bolmagynyň sebäbini anyklamaga kömek etdi....