Neýron ulgamy öýjükdäki belok baglanyşyklaryny 95% takyklyk bilen öňünden aýtmagy öwrendi

  • şu gün 16:04
  • 171

“Ýokary ykdysadyýet mekdebi” milli ylmy-barlag uniwersitetiniň alymlary beloklaryň biri-biri bilen özara täsirleşjekdigini 95% takyklyk bilen çaklaýan GSMFormer-PPI modelini işläp düzdüler. Bu işläp düzme keseliň mehanizmlerini öwrenmäge we dermanlaryň nyşanalaryny kesgitlemäge kömek edip biler.

Öýjükdäki prosesleriniň ählisi diýen ýaly beloklaryň özara täsirleşmesine baglydyr. Olar signallaryň geçirilişine gatnaşýar, himiki reaksiýalary düzgünleşdirýär we molekulýar kompleksleri emele getirýärler. Bu proseslerdäki bökdençlikler keselleriň döremegine sebäp bolup biler.

Täze model beloklar baradaky maglumatlaryň üç görnüşini hasaba alýar: aminokislota yzygiderligi, üç ölçegli gurluşy we üstki alamatlary. Bu maglumatlar sanly görnüşe öwrülýär we olaryň arasyndaky gatnaşyklary anyklaýan neýron ulgamy arkaly seljerilýär.

"Beloklar özara täsirleşende, olaryň üstki bölegi has möhümdir: molekulalar biri-birini hut şu üst arkaly tanaýarlar we baglanyşygy kesgitleýän fiziki-himiki häsiýetler şol ýerde jemlenýär. Modelimizde biz bu maglumaty belogyň yzygiderliligi we üç ölçegli gurluşy bilen bilelikde göz öňünde tutmaga synanyşdyk, soňra diňe alamatlary birleşdirmän, eýsem algoritme olaryň arasyndaky gatnaşyklary seljermäge mümkinçilik berdik. Bu bize belok bilen belogyň özara täsirleşmelerini has takyk çaklamaga mümkinçilik berdi" - diýip, “Ýokary ykdysadyýet mekdebi” milli ylmy-barlag uniwersitetiniň Emeli aň we sanly ylymlar institutynyň Biolukmançylyk barlaglary we tehnologiýalary merkeziniň direktory Mariýa Popsowa düşündirýär.

Model PINDER maglumat bazasynda synagdan geçirildi. Ol 95,7% takyklygy berdi we birnäçe bar bolan çözgütlerden has gowy netije görkezdi.

Bu barlagyň netijeleri Scientific Reports žurnalynda çap edildi.


şu gün 16:09
262

Bennu asteroidinde çylşyrymly himiki «adajyklar» ýüze çykaryldy

Bennu asteroidinden alnan nusgalarda organiki maddalaryň we minerallaryň deňölçegsiz paýlanyşy ýüze çykaryldy, olar özboluşly himiki «adajyklary» emele getirýärler. Bu açyş irki asteroidlerdäki suwuk suwuň......

şu gün 11:01
952

Iň "arassa": astronomlar rekord derejede pes elementli ýyldyz tapdylar

Çikago uniwersitetiniň talyplarynyň topary agyr elementleriň rekord derejede az mukdaryna eýe bolan SDSS J0715-7334 ýyldyzyny tapdylar. Bu şu wagta çenli belli bolan iň “arassa” ýyldyzdyr....

09.04.2026 09:31
4k+

Ýapon fizikleri hiç haçan solmaýan suratlary çap etmegi öwrendiler

Ýaponiýaly alymlaryň topary kremniý nanosferaly ýörite boýaglary ulanyp, gurluşly reňkler bilen çap etmek usulyny işläp düzdi. Bu tehnologiýa Advanced Materials žurnalynda beýan edildi....

07.04.2026 19:02
5.1k+

Biologlar gurbaganyň çagasyny arkasynda göterýän täze görnüşini tapdylar

Demirgazyk Peruwyň daglarynda gurbaganyň Gastrotheca mittaliiti diýlip atlandyrylan, torbaly täze görnüşi tapyldy we beýan edildi. Olaryň tapawutly aýratynlygy çagalaryny arkasyndaky ýörite deri torbada......