Ýapon alymlary meduzanyň täze görnüşini tapdylar we oňa samuraýyň adyny dakdylar

  • 05.11.2025 10:14
  • 2.9k+

Ýaponiýanyň Sendaý aýlagynda fizaliýa diýlip atlandyrylýan zäherli meduzanyň täze görnüşi tapyldy. Kobalt-gök reňkli bu jandar öz adyny ýerli meşhur samuraý — feodal Date Masamuneniň hormatyna aldy. Täze görnüşe Physalia mikazuki (“ýarymaýly tuwulga geýen adam”) diýlip at berildi. Masamune söweşde ýarymaý bilen bezelen tuwulga geýipdir.

Bu açyş Frontiers in Marine Science žurnalynda neşir edilipdir.
Meduzany ilkinji gezek Tohoku uniwersitetiniň talyp-barlagçysy tötänden görüpdir. Ol meduzany derrew gaba salyp laboratoriýa eltipdir.

Alymlar jandaryň gurluşyny nusgawy fizaliýa görnüşleri bilen deňeşdirip, onuň aýratyn anatomiýa alamatlarynyň barlygyny anykladylar. Mundan öň Ýaponiýanyň demirgazyk-gündogarynda diňe Physalia utriculus görnüşi belli diýip hasaplanylýardy. DNK synaglary bolsa täze görnüşiň sebitde köpden bäri bardygyny, diňe tanalmandygyny görkezdi.
Ylmyň pikiriçe, Sendaý aýlagynda bu meduzalaryň köpelişi Kurosio akynynyň ýyly suwlary we deňiz ýylylygynyň üýtgemeleri bilen baglanyşykly bolup biler.
Alymlar kenarýaka suwlaryna ünsli gözegçilik etmegiň möhümdigini nygtaýarlar, fizaliýanyň tutujy ösüntgeleri birnäçe metre çenli uzap bilýär we onuň dişlemesi güýçli agyry döredýär. Yzygiderli gözegçilik diňe dynç alyjylary goramak bilen çäklenmän, deňiz ekoulgamlarynda barýan üýtgeşmeleri has gowy düşünmäge hem ýardam edýär.


01.02.2026 23:09
1.9k+

Ýaponiýaly alymlar ultrases barlagynda suwuk geliň deregine polimer ýassyk döretdiler

Ýaponiýanyň Kindaý uniwersitetiniň hünärmenleri ultrases barlaglarynda (UZI) adaty geliň deregine ulanyp boljak polimer "ýassygy" döretdiler. Bu täzelik barada "Scientific Reports" ylmy žurnalynda makala çap edildi...

29.01.2026 20:16
2.2k+

Çagalar bakja baglary peýdaly bakteriýalaryň esasy çeşmesi bolup çykdy

Halkara alymlar topary çagalaryň bakja-baglara gitmeginiň olaryň içege mikrobiomasynyň kemala gelmegine öý şertlerinden has güýçli täsir edýändigini anykladylar. Bary-ýogy birnäçe aýdan soň, çagalar peýdaly bakteriýalary ene-atalaryna garanyňda, öz deň-duşlary bilen has işjeň alyş-çalyş edip başlaýarlar...

24.01.2026 12:01
2.9k+

Alymlar rekord derejeli ýylylyk geçirijiligi bolan metal döretdiler

Los-Anjelesdäki Kaliforniýa uniwersitetiniň Samueli inženerçilik mekdebiniň alymlary teta fazasynda (θ-TaN) tantal nitridiniň ýylylyk geçirijiligi metr-kelwinde 1100 watta çenli bolan ýörite görnüşini sintez etdiler...

24.01.2026 11:53
9.1k+

96 ýylda 9 damja damdy: dünýäniň iň uzak synagy dowam edýär

Dünýäniň iň uzyn barlaghana tejribeleriniň biri Awstraliýada bir asyra golaý wagt bäri dowam edýär. Alymlar onda guýguçdan şepbik damyşyny synlaýarlar. Şepbik diýlip, süýnüjiligi ýokary bolan suwuklyga aýdylýar...