Serbiýada gladiatorlaryň söweşine gatnaşan aýynyň galyndylary tapyldy

  • 24.09.2025 13:17
  • 3.9k+

Häzirki Serbiýanyň Wiminasium şäherindäki gadymy Rim amfiteatrynyň golaýynda ýaşy takmynan 1700 ýyllyk aýy kellesiniň bölekleri  tapyldy. Bu açyş aýylaryň gladiator söweşine gatnaşandygyny görkezýän ilkinji göni subutnamany berýär diýip, Live Science ýazýar.

Galyndylar 2016-njy ýylda tapylypdy, ýöne onuň jikme-jik beýany indi Antiquity žurnalynda  berildi.
Kellesinde söweş wagtynda alnan şikesiň alamatlary görünýär, ýöne ondan biraz gijräk ölen bolmagy ähtimal. Bu kelläniň ýarasynyň bejergisinden we şikesiň kesel ýokuşma alamatlaryndan görünýär. DNK-nyň seljermesi haýwanyň takmynan alty ýaşyndadygyny ýüze çykardy.
Şeýle hem, haýwanyň gyýaklarynyň ýylmanandygy görünýär we barlagçylaryň  bellemegine görä, haýwanyň äňindäki infeksiýanyň alamatlary onuň erkinlikde gezmändigi bilen baglanyşykly - aýylar kapasanyň gözeneklerini çeýnän bolmagy mümkin.
Biziň eýýamymyzyň II asyrynda gurlan Wiminasium amfiteatra 7000 tomaşaçy sygypdyr. Kelle girelgäniň golaýyndan, gaplaň ýaly beýleki haýwanlaryň süňkleriniň ýatan ýerinden tapyldy. Arheologlaryň maglumatlaryna görä, öldürilen haýwanlar meýdançanyň golaýynda pudarlanypdyr, aýratynlykda jaýlanmandyr.
Aýylar gladiator awçylar bilen ikiçäk tutluşyklara çykmaga mejbur edilip, beýleki haýwanlar bilen söweşmäge ýa-da jenaýatçylaryň jezalandyrylmagyna gatnaşmaga mejbur edilendir öýdülýär.


13.05.2026 23:26
4k+

Türkiýede Afina Palladanyň iki metrlik heýkeli tapyldy

Türkiýäniň günorta-günbataryndaky gadymy Laodikeýa şäherinde alnyp barlan arheologik gazuw-agtaryş işleriniň dowamynda gadymy grek hudaýy Afinanyň iki metrlik mermer heýkeli tapyldy....

04.05.2026 18:22
3.1k+

Gruziýada bugdaýyň 8000 ýyllyk yzlary tapyldy

Gruziýada geçirilen arheologik barlaglar mundan 8000 ýyl ozal ýaşap geçen adamlar tarapyndan ekilen bugdaý yzlaryny ýüze çykardy. Bu tapyndy dünýäde çöreklik bugdaýyň gelip çykyşy baradaky ylmy garaýyşlara......

01.05.2026 11:25
4k+

Drezdeniň golaýynda 3300 ýyllyk bürünç hazyna tapyldy

Drezdeniň golaýyndaky Wilsdorf sebitinde taryhy 3300 ýyla barabar bolan bürünç şaý-sepler tapyldy. Bu gymmatly tapyndyny Ronald Meissner atly höwesjeň arheolog ýüze çykardy....

14.04.2026 17:01
3.3k+

Gadymy pelsepeçi Empedoklyň ýiten ýazgylary 2000 ýyldan soň tapyldy

Lýež uniwersitetiniň barlagçysy Natan Karlig biziň eýýamymyzdan öňki V asyra degişli bolan «Fizika» atly filosofiki poemanyň bir bölegini tapyp, onuň kime degişlidigini anyklady. Bu tekstiň awtory gadymy......