Marsa köpýyllyk gözegçilikler onuň üstüniň jikme-jik kartasyny döretmäge mümkinçilik berdi, ýöne planetanyň mineral düzümi häzire çenli doly öwrenilmän galýar. Alymlar bu planeta barada täze düşünjeleri almak üçin zond we spektr maglumatlaryny seljermegi dowam etdirýär, bu bolsa käwagtlar garaşylmadyk netijeleri berýär. Şeýle spektrleriň biri Marsda Ýerde näbelli mineralyň bolup biljekdigini görkezdi diýip, Gizmodo ýazýar.
Açyş NASA-nyň Mars Reconnaissance Orbiter orbital enjamynyň maglumatlaryna esaslanýar. Ýakynda bu barada makala Nature Communications žurnalynda neşir edildi. Mariner jülgesiniň – Marsyň ekwatorynyň ugrundaky äpet jaýrygyň töwereginde demir gidroksisulfatyň bardygy ýüze çykaryldy. Sulfatlar we beýleki kükürt birleşmeleri, adatça, suw barlygynda emele gelýär, bu ýagdaýda bolsa alymlar kislorodyň bolup bilmegini hem çaklaýar.
Ýygnalan maglumatlar bu ýerde birwagtlar suwuň we kislorodyň bolandygyny delillendirýär hem-de geçmişde ýaşaýşyň hem bolandygyny çaklamaga esas berýär. Saklanyp galan sulfatlar suwuň ýitip gidendigini görkezýär, ýogsam olar eräp, başga bir minerallara öwrülerdi. Bu Marsda daşky gurşawyň üýtgemegine düşünmek üçin möhümdir.
Sebitleriň birinde ylmy gözlegçiler poligidratlaşdyrylan sulfatlaryň gatlaklaryny, olaryň aşagynda bolsa monogidratlaşdyrylan sulfatlary we demir gidroksisulfatlary tapdy. Soňkular alymlary geň galdyrdy: bu maddanyň Ýerdäki barlaghanada sintezi Ýerde duşmaýan kristal gurluşly materialyň emele gelmegine getirdi.
Ylmy gözlegçiler onuň täze mineral bolup biljekdigini öňe sürýär. Ýöne alymlar ony resmi taýdan täze mineral diýip ykrar etmek üçin Ýeriň ýüzünde tapmaly.
Bellenilişi ýaly, himiki maddanyň Ýerden daşary, soňra öz planetamyzda tapylýan ýagdaýy ilkinji gezek däl. Ozal şeýle ýagdaý bilen geliý – ilki Gün spektrinde, soňra Ýerde tapylypdy.
