Beýik Britaniýada üç adamdan alnan DNK-den sekiz çaga dünýä indi

  • 19.07.2025 06:36
  • 9k+

Beýik Britaniýada nesil yzarlaýan agyr keseliň öňüni almak boýunça synag işleriniň çäklerinde üç adamyň DNK-synden sekiz sagdyn çaga dünýä indi. Lukmançylyk öňegidişligi barada Sky News we The Guardian habar berdi.

Bu usul çaganyň myşsasynyň, beýnisiniň we ýüreginiň işine zyýan ýetirýän genetiki nogsanlygyň – mitohondrial disfunksiýanyň geçmek töwekgelçiligini azaltmak üçin ulanyldy.
Düwünçekler ösdürilip ýetişdirilende lukmanlar ene-atadan we donordan genetiki kody ulandy: enäniň tohumlandyrylan ýumurtga öýjügi alyndy we ondan ene-atanyň esasy DNK-sy bolan ýadro sagdyn mitohondriýalary bolan donoryň ýumurtga öýjügine geçirildi. Soňra alnan ýumurtga öýjügi göwreliligiň bolmagy üçin ýatga implantasiýa edildi.
Tejribä mitohondriýa mutasiýalary bolan 22 aýal gatnaşdy. Olardan ýedisi göwreli boldy, birinde göwrelilik dowam edýär. Bäş ýylyň dowamynda dört oglan we dört gyz, şol sanda bir ekiz dünýä indi.
Bäş çagada mitohondrial keseliň alamatlary ýüze çykarylmady. Üçüsinde bolsa mutasiýa geçiren mitohondriýalaryň uly bolmadyk göterimi bardy.
Tejribä gatnaşan professor Dag Ternbullyň aýtmagyna görä, proseduranyň üstünde ýigrimi ýyldan gowrak wagt işlendi.
Statistika görä, Beýik Britaniýada, takmynan, 5 müň täze doglan çagadan biri mitohondrial nogsanlyk bilen dünýä inýär. Bu keseliň ilkinji alamatlary irki çagalykda peýda bolýar.  


07.01.2026 10:53
2.9k+

Britaniýada çaga semizligi sebäpli fastfudyň mahabatyna gadaganlyk güýje girdi

Beýik Britaniýada 21:00-a çenli fastfudyň telewizion mahabatyna resmi gadaganlyk we onuň internetde ýerleşdirilmegine doly gadaganlyk hereket edip başlady. Bu çäreler ýurtda çaga semizligine garşy göreşe gönükdirilýär diýip, The Guardian habar berýär...

04.01.2026 22:24
4.5k+

Kümüş nanobölejikleri 2-nji görnüşli süýji keselini bejermekde dermanlardan has täsirli bolup çykdy

Tomsk politehniki uniwersitetiniň (TPU) alymlary kümüş nanobölejikleriniň süýji keseline garşy (antidiabetik) häsiýetlere eýedigini anykladylar. TASS agentliginiň TPU-nyň metbugat gullugyna salgylanyp habar bermegine görä, olar häzirki wagtda giňden ulanylýan dermanlardan 167 esse az dozada şol bir täsiri görkezýärler...

01.01.2026 18:42
7.5k+

Nýu-Ýork TikTok-y we Instagram-y psihiki saglyk üçin zyýany barada ulanyjylara duýdurmaga borçlandyrdy

Nýu-Ýork ştaty birnäçe sosial ulgamlary ulanyjylara olary ulanmagyň psihiki saglyk üçin zyýanly bolup biljekdigi barada duýdurmaga borçlandyrýan kanuny kabul etdi. Resminama onlaýn-platformalara gözegçiligi güýçlendirmek boýunça has giň halkara tendensiýasynyň bir bölegi boldy...

31.12.2025 08:44
4.2k+

Çiş görkezijisi infarkty çaklamakda holesterinden has takyk netije berdi

Ganyň düzümindäki S-reaktiw belogynyň (SRB) derejesi infarktyň we insultuň ýüze çykmagyny adaty holesterin görkezijilerinden has takyk çaklamaga mümkinçilik berýär. Bu belogyň görkezýän dowamly çişme ýagdaýy aterosklerozyň ähli tapgyrlarynda esasy orun eýeleýär...