Zebra balyklary alymlara adamda eşidişi nädip dikeltmelidigine düşünmäge kömek edýär

  • 18.07.2025 12:10
  • 3.2k+

Amerikaly biologlar sesleriň kabul edilişine jogapkär duýgur öýjükleriň dikeldilmegine gözegçilik edýän genleri tapdylar. Bu adamlarda kerrewligi we kerligi bejermegiň usullaryny işläp düzmäge kömek edip biler diýip, Stouers lukmançylyk barlag institutynyň (SIMR) metbugat gullugy habar berdi.

Barlag zebra balygynyň işbillerinde geçirildi. Bu balyklarda suwdaky yrgyldylary kesgitlemäge kömek edýän gapdal çyzyk diýilýän duýgur organ bar. Ol adamlardaky we süýdemdirijilerdäki içki gulak ýaly düwünçejik öýjüklerden ösüp ýetişýär. Alymlar antibiotik ulanyp, balykdaky duýgur öýjükleri ýok etdiler we olaryň dikelişine gözegçilik etdiler.
Gözegçilikler öýjükleriň iki toparynyň täzeleniş prosesine gatnaşýandygyny görkezdi. Olar сcnd2a we ccndx ýaly dürli genleri işjeňleşdirýärler. Olaryň biri öýjük bölünişigine, beýlekisi - eşidiş reseptorlaryna öwrülmegine sebäp bolýar.
Adamlarda tüý öýjükleri diýilýän eşidiş reseptorlary zeper ýetenden soň täzeden döremeýär we eşidişiň ýitmegine sebäp bolýar. Balyklarda, ýerde-suwda ýaşaýanlarda we guşlarda şeýle öýjükler täzeden döräp biler. Alymlar esasy genleri öwrenmek geljekde adamlarda şuňa meňzeş prosesleriň döremegine kömek eder diýip umyt edýärler.


düýn 13:26
2.5k+

Alymlar strategik pikirlenip aw etmek ukyby bolan täsin möý hakda gürrüň berdiler

Alymlar soňky wagtlar Portia urugyna degişli möýleriň geň galdyryjy ukyplaryna üns berdiler. Ratgers uniwersitetiniň ewolýusion biology Skott Trewersiň Forbes neşirinde ýazan makalasynda bellemegine görä, bu möýler özleriniň örän kiçijik nerw ulgamyna garamazdan, çylşyrymly we çeýe awçylyk endiklerini özleşdiripdirler...

düýn 10:54
2.8k+

Fizikler Edisonyň unudylan tejribesinden geljegiň tehnologiýasynyň salgysyny tapdylar

XIX asyryň ahyrynda Tomas Edison iş edinip, lampalaryň has uzak wagtlap ýanmagynyň ýollaryny gözledi. Aradan takmynan 150 ýyl geçensoň, alymlar onuň tejribelerinden birini gaýtalamak kararyna geldiler we garaşylmadyk açyş etdiler...

10.02.2026 15:07
2.8k+

Niderlandlarda himiýa kanunlaryny inkär edýän we öz-özüni dikeldýän plastik döredildi

Niderlandlaryň Wageningen uniwersitetiniň barlagçylary, professor Ýasper wan der Guhtyň ýolbaşçylygynda, materialyň düýpgöter täze görnüşini oýlap tapdylar we oňa «kompleksimer» diýip at dakdylar. Onuň üýtgeşikligi, öň biri-birine düýbünden çapraz gelýär diýlip hasap edilen häsiýetleri-de özünde jemlemegindedir...

10.02.2026 09:48
1.9k+

Ýapon alymlary wolframdan 3D çap etmegiň täze usulyny işläp düzdüler

Hirosima uniwersitetiniň alymlary iň gaty senagat materiallarynyň biri bolan wolfram-kobalt karbidinden (WC-Co) dürli önümleri 3D çap etmegiň innowasion usulyny tapdylar. Täze tehnologiýa materialy doly eretmän, ony diňe ýumşatmak arkaly işleýär...