Aleksandr Makedonski döwründen galan moda: çaganyň 2300 ýaşly altyn ýüzügi tapyldy

  • 23.05.2025 19:14
  • 15k+

Ierusalimiň iň gadymy ilatly etraby bolan Dawidiň şäherinde geçirilen gazuw-agtaryş işleri mahalynda ysraýylly arheologlar goýy gyzyl daşly kiçijik altyn ýüzügi tapdylar. Hünärmenleriň bellemegine görä, tapyndy irki ellinçilik döwrüne degişlidir, ýagny takmynan 2300 ýyl ozal, sebiti miladydan öňki 332-nji ýylda Aleksandr Makedonskiý basyp alyp yzýany döredilipdir.

Bu eýýäm soňky ýylda bu ýerden tapylan şuňa meňzeş ikinji ýüzük. Öňküsi birneme ulurakdy, ony  arheologlar 2024-nji ýylyň maý aýynda tapypdylar. Diametrinden çen tutsaň, iki ýüzük hem çagalar - oglanjyklar ýa-da gyzjagazlar üçin niýetlenendir.
Ellinçilik döwründe granat ýaly açyk daşly altyn şaý-sepler ýoň bolupdyr. Bu şaý-sep däp-dessurlary Hindistandan we Parsystandan gelipdir we grek serkerdesiniň  basyp alyşlaryndan soň täze söwda ýollarynyň açylmagy bilen meşhurlyk gazanypdyr.
Iki ýüzük hem uly binanyň düýbünden, b.e. öňki III asyryň ahyryna – II asyryň başlaryna degişli gatlakdan tapyldy. Başga-da, arheologlar şol ýerden bürünç gulakhalkalary, şahly haýwanyň şekili salnan altyn gulakhalka we altyn monjuk tapdylar.
Alymlaryň pikirine görä, şaý-sepleriň bilgeşleýin poluň aşagynda gömlen bolmagy mümkin. Munuň sebäbi, gyzlaryň çagalykdan ululyga geçmeginiň nyşany hökmünde toýuň öňüsyrasynda öýde şaý-sepleri gizlemek däbi bilen baglanyşykly bolup biler.
Arheologlaryň Iýerusalimdäki ellinçilik döwründen bäri altyn şaý-sepleriň şeýle uly ýygyndysyny ilkinji gezek tapyşy. Alymlaryň bellemegine görä, bu Iýerusalimiň baý bolandygyny we şol döwürde şäher ilatynyň durmuşynyň ýokary derejede bolandygyny görkezip biler.


21.05.2026 20:16
3.3k+

Taryhdaky ilkinji stomatolog: Altaý sebitinde stomatologik gatyşmanyň iň gadymy subutnamasy tapyldy

Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Sibir bölüminiň Arheologiýa we etnografiýa institutynyň alymlary Altaýdaky Çagyrskaýa gowagynda ýaşy takmynan 59 – 60 müň ýyl bolan neandertal adamsynyň azy dişini tapdylar....

20.05.2026 17:37
3.2k+

Mohenjo-Daronyň syry: gadymy megapolis sosial deňsizligi nädip ýeňipdir

Adamzat taryhynda ilkinji megapolisleriň döremegi, adatça, birmeňzeş gözgyny ýagdaýlara getiripdir diýlip hasap edilýär: ägirt uly baýlyklaryň hökümdarlaryň elinde jemlenmegi, ruhany elitanyň peýda bolmagy we......

20.05.2026 11:33
3.8k+

Meksikanyň jeňňelliklerinde maýýalaryň ýitip giden Sak-Balam şäheriniň täze yzlary tapyldy

Arheologlar Meksikanyň jeňňelliklerinde tapylan ýeriň maýýalaryň ýitip giden Sak-Balam şäheri bolup biljekdigine degişli täze subutnamalary hödürledi. Bu ýeriň ispan basybalyjygyndan soňra garşylyk görkezilen......

15.05.2026 11:33
3.4k+

Norwegiýanyň gündogaryndaky bir meýdanda 3000-den gowrak wikingler döwrüne degişli kümüş teňňe tapyldy

Gündogar Norwegiýada geçen aý ýurduň wikingler döwrüne degişli kümüş teňňeleriniň iň uly hazynasy tapyldy — aýyň ahyryna çenli arheologlar XI asyra degişli 3000-den gowrak nusgany tapdylar....