Ysraýylda üç ýaşly gyzjagaz bürünç asyryna degişli tumar tapdy

  • 05.04.2025 21:31
  • 9.4k+

Ziw Nisan atly üç ýaşly gyzjagaz Ysraýylyň Tel-Azeka sebitinde 3800 ýyllyk skarabeý tumaryny tapdy. Çagylly ýoldan ýöräp barýarka, owadan gören daşyny ýerden galdyrypdyr. Ýüzünden çägäni kakyp aýrandan soň, tapyndynyň gadymy döwre degişligi belli bolupdyr diýip, Independent habar berýär.

Gyzjagazyň ene-atasy bu tapyndy barada Ysraýylyň Gadymy ýadygärlikler edarasyna habar berdi. Bilermenler munuň bürünç asyrynyň ortasynda ýasalan Hanaan tumarydygyny kesgitledi.
Hanaanlar Lewantyň iň gadymy halky hasaplanyp, Gadymy Müsür bilen aragatnaşyk saklapdyr. Skarabeý tumarlary möhür hökmünde ulanylyp, köplenç, nyşanly ýa-da ýazgyly bolupdyr. Olar, adatça, aramgählerde we harabalyklarda tapylýardy.
Gadymy Müsürde skarabeýler asmanda Gün diskini togalaýan Gün hudaýynyň nyşany hasaplanypdyr.
Tel-Azekada 15 ýyllap gazuw-agtaryş işleri alnyp baryldy. Arheologlar gadymy şäher diwarlaryny, Iudeý şalygynyň döwrüne degişli oba hojalyk desgalaryny we beýleki artefaktlary tapdy. Çaklamalara görä, bürünç asyrynda bu ýerde möhüm şäher ilatly nokady bolupdyr. 


düýn 23:52
6k+

Fransiýada myhmanhananyň aşagyndan XIV asyra degişli gala tapyldy

Fransiýanyň Wann şäherindäki “Lagors” (Lagorce) myhmanhanasynyň aşagyndan arheologlar 1380-nji ýyllarda Breton gersogy Žan IV tarapyndan gurlan Şato-de-l'Ermin (Château de l'Hermine) köşgüniň galyndylaryny ýüze çykardylar...

02.01.2026 15:58
6.3k+

Arheologlar Wezuwiniň külüniň aşagynda gömlüp galan willada täze kaşaň freskalary tapdylar

Arheologlar meşhur Pompeý şäheriniň golaýyndaky gadymy Oplontisde ýerleşýän Poppeýa willasyndan tapylan täze tapyndylar barada habar berdiler. Tapylan freskalar we binagärlik detallary biziň eýýamymyzdan öňki I asyryň Rim elitasynyň öz derejesini we inçe tagamyny görkezmek üçin sungatdan nähili peýdalanandygyna has gowy düşünmäge kömek edýär...

02.01.2026 10:57
6.6k+

Alymlar ilkinji adamlaryň Awstraliýa haçan we nähili göçüp barandyklaryny anykladylar

Halkara alymlar topary Awstraliýa häzirki zaman aborigenleriniň we papuaslaryň ata-babalarynyň takmynan 60 000 ýyl mundan ozal Günorta-Gündogar Aziýadan iki dürli göçüş ýoly arkaly gadymy Sahul yklymyna gelendigini anykladylar...

02.01.2026 10:47
5.5k+

22 müň ýyl ozal Ýaponiýada piller ýaşapdyr: Olar ol ýere nähili düşüpdir we soň nirä ýitirim bolupdyr?

Alymlar ilkinji gezek Nauman piliniň gadymy DNK-syny seljerdiler. Bu pil Ýapon adalarynda ýaşan we takmynan 22 000 ýyl mundan ozal ýitip giden, göni gyýakly pilleriň bir görnüşidir. Iki jandaryň süňkleriniň genetiki seljermesine esaslanýan bu barlag Cell žurnalynda çap edildi...