TikTok we beýleki gysga wideo platformalaryny ýygy-ýygydan ulanmaklygyň beýniniň işine täsiri barada barlaglar geçirildi. Bu täsir, esasan-da, haýsydyr bir zada garaşly bolmaga has ýykgyn edýän adamlarda güýçli ýüze çykýar. Bu barada NeuroImage žurnalyndaky makala salgylanyp, PsyPost neşiri habar berýär.
Barlaglar gysga wideolary ýygy-ýygydan görmegiň beýnidäki duýgulara we lezzet almaga jogapkär bölekleriň işjeňligini artdyrýandygyny görkezdi. Şeýle-de beýniniň käbir böleklerinde, meselem, orbitofrontal korteksde we beýnijikde üýtgeşmeleriň bolup geçýändigi ýüze çykaryldy.
TikTok we Reels ýaly platformalaryň aşa ulanylmagy psihiki saglyga zyýan ýetirip biler. Bu platformalara garaşlylyk ünsüň we ýatkeşligiň peselmegine hem-de duýgularyň durnuksyzlygyna sebäp bolýar. Çalt we dürli mazmunly gysga wideolar ulanyjylaryň has çylşyrymly meselelere ünsüni jemlemegini kynlaşdyrýar. Şeýle-de bu garaşlylyk ukynyň bozulmagyna we adamyň emosional ýagdaýyna ýaramaz täsir edýär.
Barlag 17-30 ýaş aralygyndaky 111 talybyň arasynda geçirildi. Gatnaşyjylar neýrologiki we psihiki keselleri bolmadyk adamlaryň arasyndan saýlanyp alyndy. Beýniniň işjeňligini we gurluşyny öwrenmek üçin MRT barlagy geçirildi. Şeýle hem beýnidäki üýtgeşmeler bilen baglanyşykly genler kesgitlenildi.
Netijede, gysga wideolara aşa garaşly bolan adamlaryň beýnisinde çal maddanyň möçberiniň köpelendigi anyklanyldy. Şeýle-de karar kabul etmek, özüni seljermek we duýgulary dolandyrmak bilen baglanyşykly beýni bölekleriniň has işjeňleşendigi ýüze çykaryldy.
Genetiki barlaglarda beýniniň üýtgemegine sebäp bolýan 500-den gowrak gen anyklanyldy. Bu genleriň köpüsi esasan ýetginjek ýaşlarda has işjeň bolup durýar.
