Rus alymlary hasyllylygy ýokarlandyrjak ýörite bakteriýalary tapdylar

  • 04.06.2024 11:37
  • 3.9k+

Kazan Federal uniwersitetiniň alymlary oba-hojalyk ekinleriniň hasyllylygyny ýokarlandyryp biljek bakteriýalaryň ştammyny tapdylar. Gürrüň toprak aktinobakteriýalaryna degişli Nocardia mangyaensis NH1 hakynda barýar diýip, Mail.ru ýazýar.

Toprakda bioelýeterli demriň ýoklugy ösümlikler üçin çynlakaý mesele bolup durýar. Demir ýetmezçiligi ýokary çyglylyk, käbir dökünleriň zyýanly täsirleri we topragyň pH balansynyň pes bolmagy ýaly dürli faktorlar sebäpli döräp biler. Demriň ýetmezçiligi ýaş ýapraklaryň saralmagyna we guramagyna getirýär, bu bolsa öz gezeginde ösümligiň ösmegine päsgel berýär we hasyllylygy peseldýär.
Emma Nocardia mangyaensis NH1-iň özboluşly bir aýratynlygy bar: bakteriýalar daşky gurşawdan demir ionlarynyň ýygnanmagyna we ösümliklere geçirilmegine mümkinçilik berýän sideroforlary, molekulalary öndürýär. Bu demir ýetmezçiliginiň öňüni almaga kömek edýär we netijede ösümlikleriň ösmegine itergi berýär, öndürijiligi ýokarlandyrýar.
Gözlegler Nocardia mangyaensis NH1 ştammyna esaslanýan dökünleriň diňe bir hasyllylygy ýokarlandyrmak bilen çäklenmän, ösümlikleri kesellerden we stres faktorlaryndan hem gorap biljekdigini görkezdi.


19.01.2026 14:39
11k+

Alymlar bedeniň garramaga başlaýan takyk ýaşyny anykladylar

Finlýandiýaly we şwesiýaly alymlar durmuş ýörelgesiniň saglyga iň güýçli täsir edýän döwrüni we garramanyň ilkinji alamatlarynyň haçan ýüze çykýandygyny öwrendiler. Finlýandiýada geçirilen barlaglar bedeniň 36-46 ýaş aralygynda has duýgur bolýandygyny görkezdi...

18.01.2026 16:06
5.3k+

Alymlar 2 mln ýyl ozal ýaşan «başarnykly adamy» doly suratlandyryp bildi

Paleoantropologlar Homo habilis-iň (başarnykly adam) iň doly skeleti barada gürrüň berdi. Homo urugynyň iň irki wekilleriniň biri bolan bu görnüş 2 million ýyldan gowrak ozal ýaşapdyr. Ol awstralopitekler bilen adamlaryň has giçki ata-babalarynyň – Homo erectus-yň (göni ýöreýän adam) anatomiki aýratynlyklaryny özünde birleşdiripdir...

18.01.2026 15:22
5.3k+

Gadymky möjegiň iýmit galyndylary 14,000 ýyl mundan ozal ýaşan tüýli kerkiň DNK-syny öwrenmäge kömek etdi

Alymlar Sibir doňaklygynda gatap galan möjegiň aşgazanyndan tapylan et bölegini öwrenmek arkaly, takmynan 14,000 ýyl mundan ozal ýaşan tüýli kerkiň genomyny täzeden dikeltdiler. Iki aýlyk möjek çagasynyň zepersiz saklanan galyndylary 2011-nji ýylda Sibiriň demirgazyk-gündogaryndaky Tumat obasynyň golaýynda tapylypdy...

18.01.2026 15:13
3.3k+

Tirannozawrlaryň ösüşi 40 ýyl dowam edipdir

Ýyrtyjylaryň daşlaşan süňklerini öwrenmek boýunça şu wagta çenli geçirilen iň uly seljermeden soň paleontologlar tirannozawrlaryň doglandan soň 40 ýyl töweregi ösmegi dowam etdirendikleri barada netijä geldiler diýip, TASS-yň habarynda aýdylýar...