Sibirde ýüwrük dinozawryň täze görnüşi tapyldy

  • 20.05.2024 22:27
  • 18k+

Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Zoologiýa institutynyň, Sankt-Peterburgyň döwlet uniwersitetiniň (SPbGU) we Kuzbassyň Döwlet ülkäni öwreniş muzeýiniň paleontologlary Kuzbassyň Şestakowo obasynyň (Sibir federal okrugynyň düzümine girýär, Russiýa) çäginden tapylan ýyrtyjy dinozawryň täze görnüşini suratlandyrdylar.

Täze dinozawr Kiyacursor longipes diýen ady aldy, bu latynçadan terjime edilende “Kiya derýasynyň ýüwrügi” diýmegi aňladýar. Ol seratozawrlar maşgalasyna degişlidir, ýöne bu toparyň Aziýanyň hek döwrüniň ýataklaryndan (66-145 million ýyl ozal) tapylan ilkinji wekili hasaplanýar. Ozal seratozawrlar şu sebitde bu wakadan 40 million ýyl ozal ýitip giden hasaplanýardy.
Sankt-Peterburgyň döwlet uniwersitetiniň web sahypasynda habar berlişine görä, kiýakursor longipes uzyn art aýakly çakgan ýyrtyjy bolupdyr. Bedeniniň uzynlygy 1 metre, käbirleriniňki bolsa 11 metre çenli uzalýan bolmagy mümkin.
Dinozawryň boýun oňurgasyndan, ýaýjyk süňkünden, öň aýagynyň bil böleginden we art aýak süňklerinden ybarat galyndylary KT barlaglary arkaly gaýada duran ýerinde gözden geçirildi. Bu alymlara ol ýaş haýwana degişlidir diýen netijä gelmäge mümkinçilik berdi.


düýn 22:13
2.9k+

Awstraliýanyň gadymy kengurulary 250 kg agrama garamazdan böküp bilipdirler

Alymlar mundan 13–30 müň ýyl ozal Awstraliýada ýaşan äpet kengurularyň 250 kilograma ýetýän agramyna garamazdan, böküp bilendiklerini anykladylar. Deňeşdirmek üçin aýtsak, häzirki döwrüň iň uly gyzyl kengurularynyň agramy 90 kilogramdan geçmeýär...

düýn 16:17
6.6k+

Heopsyň Beýik piramidasynyň gurluşygy hakda geň çaklama öňe sürüldi

Nature žurnalynda çap edilen täze ylmy iş taryhçylaryň Gizadaky Heopsyň Beýik piramidasynyň gurluşygy baradaky garaýyşlaryna täzeden seretmegine sebäp bolup biler. Gözleglerden gelip çykýan netijelere görä, bu ägirt desga gurlan wagtynda diňe bir daşky eňňitler däl, eýsem gurluşyň içinde gizlenen içki agramlyklar we bloklar ulgamy hem ulanylan bolmagy ähtimal...

24.01.2026 12:01
2.7k+

Alymlar rekord derejeli ýylylyk geçirijiligi bolan metal döretdiler

Los-Anjelesdäki Kaliforniýa uniwersitetiniň Samueli inženerçilik mekdebiniň alymlary teta fazasynda (θ-TaN) tantal nitridiniň ýylylyk geçirijiligi metr-kelwinde 1100 watta çenli bolan ýörite görnüşini sintez etdiler...

24.01.2026 11:53
8.8k+

96 ýylda 9 damja damdy: dünýäniň iň uzak synagy dowam edýär

Dünýäniň iň uzyn barlaghana tejribeleriniň biri Awstraliýada bir asyra golaý wagt bäri dowam edýär. Alymlar onda guýguçdan şepbik damyşyny synlaýarlar. Şepbik diýlip, süýnüjiligi ýokary bolan suwuklyga aýdylýar...