Ispaniýadan tapylan syrly "Ekskalibur" musulmanlara degişli bolup çykdy. Onuň ýaşy - 1000 ýyl

  • 03.05.2024 22:26
  • 25k+

Arheologlar 1994-nji ýylda Walensiýadan (Ispaniýa) tapylan gylyjyň ýaşyny kesgitlediler. “Haýtek”-iň ýazmagyna görä, bu artefakt iň soňky gezek X asyrda, Ispaniýanyň aglaba bölegi musulman hökümdarlarynyň gol astyndaka ulanylypdyr.

46 sm uzynlykdaky demir gylyç mazardan tapyldy, ol ýere dürtülgi ýagdaýda eken, şonuň üçin taryhçylar ony şa Arturyň rowaýata öwrülen gylyjy bilen meňzeşligi üçin, “Ekskalibur” diýip atlandyrdylar. Onuň tutawajy bürünç plastinalar bilen bezelipdir we tygynyň bolsa häsiýetli egriligi bar. Tygynyň bu soňky aýratynlygy onuň senesini kesgitlemegi kynlaşdyrdy, sebäbi biziň eýýamymyzyň 418-nji ýylyndan 711-nji ýylyna çenli Ispaniýany dolandyran westgotlaryň ýaraglarynda hem şeýle aýratynlyk bardy.
Granada uniwersitetiniň arheology Hoze Migel Osuna tarapyndan geçirilen gözleg gylyjyň Walensiýanyň musulmanlaryň hökümdarlygy astynda döwri ulanylandygyny görkezdi. Mundan başga-da, gylyjyň ululygyna we el goraýjysynyň ýokdugyna seredip, hünärmenler onuň atlylara degişli bolandygyny çaklaýarlar.
Walensiýadan tapylan Ekskalibur özboluşly hasaplanýar, sebäbi ol bu sebitden tapylan yslam döwrüniň ilkinji gylyjydyr.


26.11.2025 11:15
2k+

Türkmen alymlary alunitiň, tozganyň we rozmariniň binýadynda fitomineral bejeriş gelini işläp taýýarladylar

Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrliginiň Intellektual eýeçilik boýunça döwlet gullugy «Alunitiň, tozganyň (Taraxacum officinale) we rozmariniň (Rosmarinus officinalis) fitomineral bejeriş geli» atly işläp taýýarlamak tehnologiýasyna awtorlyk hukugyny bellige aldy...

26.11.2025 10:04
1.9k+

Garaharsaň hatda adatdan daşary kosmos şertlerinde-de ýaşaýşa ukyply bolup çykdy

Physcomitrium patens garaharsaň (moh) görnüşiniň sporalary Halkara kosmos stansiýasynyň daşynda dokuz aý bolandan soň hem ýaşaýşa ukyply bolup galdy. Kosmosda wagty olar wakuuma, temperatura üýtgemelerine, mikrograwitasiýa, ultrabenewşe şöhlelerine we kosmos radiasiýasyna sezewar boldy diýlip, iScience žurnalyndaky täze makalada aýdylýar...

24.11.2025 13:51
6.6k+

Alymlar Santorinidäki 25 müňden gowrak ýertitremäniň sebäbini anyklady

Şu ýylyň başynda Santorini grek adasynda köpüsiniň ululygy 5 baldan geçýän onlarça müň ýertitreme bolup geçdi. Indi birnäçe aýdan soň alymlar bu hadysanyň sebäbini anyklady – ol magmanyň, ýagny erän dag jynsynyň ýerasty hereketi boldy diýip, Bi-bi-si habar berýär...

24.11.2025 13:43
3.7k+

Halkara nebit we gaz uniwersitetinde ýaşlaryň arasynda robot tehnikasy boýunça bäsleşik geçirildi

21-22-nji noýabrda Ýagşygeldi Kakaýew adyndaky Halkara nebit we gaz uniwersitetinde ýaşlaryň arasynda robot tehnikasy boýunça bäsleşik geçirildi. Bilim ministrligi tarapynda guralan bu bäsleşige Türkmenistanyň dürli künjeginden ýaşlaryň 300-e golaýy öz taýýarlan robotlary bilen gatnaşdy...