Türkmen alymlary hapalanan topraklary dikeltmekden başlap, bioplastik we beton önümçiligine çenli dürli maksatlar üçin ulanylyp bilinýän köpýyllyk däneli ekin bolan miskantusyň mümkinçiliklerini öwrenýärler. Türkmen yssysyna uýgunlaşan bu hemmetaraplaýyn ot barada tehniki ylymlaryň doktory Allaberdi Ylýasow Vestiabad agentligine gürrüň berdi.
Hünärmeniň aýtmagyna görä, ösümlik özüniň kök ulgamynyň we ekssudatlarynyň kömegi bilen metallar, metalloidler we organiki maddalar bilen hapalanan topraklary dikeldip bilýär. Şeýle-de, ol atmosferadan kömürturşy gazyny sorup alýar we eroziýanyň öňüni alyp, topragyň gurluşyny gowulandyrýar. Miskantus tohumlar bilen köpelmeýär, şonuň üçin beýleki ösümliklere howp salmaýar.
Ösümlik dürli maksatlar üçin ulanylyp bilinýän gymmatly biomassanyň çeşmesidir. Ondan plastikanyň alternatiwasy bolan kagyz, gaty kagyz, bio-dargaýan gaplamalary we bir gezeklik gap-gaçlary öndürip bolýar.
Şeýle-de, ondan ýangyç böleklerini, motor ýaglaryny, agaç plitalary we beýleki materiallary almak bolýar. Häzirki wagtda miskantusdan ýeňil we berk gurluşyk bloklaryny hem panellerini öndürmek üçin bir umumy tehnologiýa işlenip taýýarlandy, olar kiçi gatly jaýlary we ýaşaýyş maksatly däl binalary gurmak üçin amatlydyr.
Miskantusyň hasyllylygy ýokary bolup, gektar üçin 15 tonna gury biomassa çenli ýetýär. Ol maşyn usuly bilen ýygnalyp, açyk asmanyň astynda saklanýar. Ol haýwanlar üçin düşek hökmünde hem hyzmat edip biler. Şeýle düşek iň ýönekeý we az çykdajyly önümçilikdir diýip, hünärmen belleýär.
Bu Türkmenistanda agrar senagatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň birine öwrülip biljek özboluşly otdur. Ol ekologiýa howpsuzlygyny, ykdysady peýdany we tehnologiki innowasiýany özünde jemleýär.
