Saturnyň aýlarynyň birinde suwuk suw tapyldy. 10 km çuňlukda umman bolmagy ähtimal

  • 11.02.2024 18:35
  • 11k+

Bir wagtlar “Ýyldyz söweşleri” film epopeýasynda “Ölüm ýyldyzynyň” prototipi bolup hyzmat eden Saturnyň hemrasy Mimasda alymlar suwuk suwuň buzasty ummanyny tapdylar diýip, Reuters habar berýär.

Pariž obserwatoriýasyndan doktor Waleri Leneniň ýolbaşçylygyndaky gözlegçiler topary NASA-nyň “Kassini” kosmos gämisinden alnan maglumatlary öwrendi. Olar Mimasyň günorta böleginde dykyzlygyň ýokarlanýan zolagynyň bardygyny anykladylar, muny diňe 20-30 kilometr galyňlykdaky buz gatlagynyň aşagynda ummanyň bar bolmagy bilen düşündirip bolar. Ummanyň çuňlugy, takmynan, 10 kilometr.
Alymlaryň pikirine görä, Mimasdaky umman degişlilikde golaýda - 25 million ýyl ozal, belki-de, bary-ýogy 5-15 million ýyl ozal emele gelen bolmaly. Bu hemranyň içinde buzy suwa öwren güýçli ýylylyk çeşmesiniň bardygyny görkezýär. Mümkin bolan ýylylygyň çeşmesi Mimasyň içinde güýjeýän deformasiýa we sürtülmä sebäp bolýan, Saturn bilen agyrlyk güýjüniň täsirleşmesi bolup biler.
Saturnyň hemrasy Mimas üstündäki ullakan krater sebäpli “Ýyldyz söweşleri” filmindaki “Ölüm ýyldyzyna” meňzeýär.
Ozal Mimasda durmuşyň alamatlarynyň bolup bilmejekdigine ynanýardylar, ýöne iň soňky açyş, Gün ulgamymyzyň başga bir ýerinde ýaşaýşyň bolup biljekdigini görkezýän bu çaklamalary düýpgöter täzeden gözden geçirmäge mejbur edýär.


düýn 19:36
3.5k+

ILMI merkezi: Er-Riýadda geljekki zehinler üçin täze merkeziň gurluşygy güýçli depginde dowam edýär

Saud Arabystany Er-Riýadda alnyp barylýan giň möçberli gurluşyk taslamasynyň täze suratlaryny çap etdi. Mohammed bin Salmanyň (Misk City) adyny göterýän dünýäde ilkinji girdejisiz şäheriň merkezinde ýerleşýän ILMI ylmy-barlag toplumy kem-kemden kemala gelýär...

düýn 14:07
2k+

Alymlar Aýda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler

Ostindäki Tehas uniwersitetiniň we Tehas A&M uniwersitetiniň hünärmenleri Aýda guruljak geljekki bazalarda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler. Geçirilen tejribeleriň dowamynda olara Aýyň topragynyň nusgasynda — regolitde bu ösümligi ösdürip ýetişdirmek we hasyl almak başartdy...

14.03.2026 16:16
2.1k+

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň döreýşini surata düşürdiler

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň — örän güýçli magnit meýdany bolan neýtron ýyldyzynyň döreýşine tomaşa etdiler. Bu açyş magnetarlaryň aşa ýagty täze ýyldyzlary energiýa bilen üpjün edýändigi baradaky 16 ýyllyk teoriýany tassyklady...

11.03.2026 15:23
8.4k+

Ýaponiýadaky täze açyş saçyň düşmegine garşy netijeli bejerginiň salgysyny berdi

Ýaponiýanyň RIKEN instituty we OrganTech biotehnologiýa kompaniýasynyň alymlary saçyň üznüksiz ösmegini üpjün edýän öýjükleriň ozal näbelli bolan görnüşini tapdylar. Barlagyň netijeleri Biochemical and Biophysical Research Communications atly ylmy žurnalda çap edildi...