Bütindünýä maýylganlygynyň tizligi 24 müň ýylda rekord derejä ýetdi

  • 17.11.2021 23:52
  • 10k+

Amerikaly alymlar topary bütindünýä maýylganlygynyň rekord tizligini hasaba aldy. Indi howanyň üýtgemegi 24 müň ýyl ozalkysyndan has çalt bolup geçýär. Bu barada Nature žurnalyna salgylanyp, riafan.ru habar berdi.

Arizona uniwersitetiniň barlagçylary Boulderdäki Milli atmosfera gözleg merkezinden, Waşington uniwersitetinden we Miçigan uniwersitetinden bolan kärdeşleri bilen bilelikde Ýeriň klimatyny täzeden öwrendiler. Bu baradaky ylmy iş Nature žurnalynda çap edildi.

"Bu rekonstruksiýa häzirki temperaturanyň 24,000 ýylda görlüp-eşidilmedik derejededigini we adamzat tarapyndan döredilen bütindünýä maýylganlygynyň derejesiniň şu wagta çenli görenlerimizden has ýokarydygyny göz öňünde tutýar" -diýip, Arizona uniwersitetiniň Ýer baradaky ylymlar kafedrasynyň dosenti Jessika Tirni belledi.

Klimaty öwrenijiler her 200 ýyldan bir gezek, umumylykda 24 müň ýylyň dowamynda temperaturanyň global üýtgemeleriniň kartalaryny düzýärler. Munuň üçin iki sany garaşsyz maglumat toplumy - deňiz çökündileriniň temperaturasy we klimatyň kompýuter modeli ulanylýar.


düýn 23:37
865

Neandertallaryň çagalary häzirki zaman çagalardan tiz ýetişipdir

Paleoantropologlar neandertal çagalarynyň irki ýaşlarda häzirki zaman çagalaryna garanyňda has çalt ösendiklerini anykladylar. Olar Ysraýyldaky Amud gowagynda tapylan çaga ystyhanyny gaýta öwrenenlerinden soň......

düýn 23:10
501

Fizikler taryhda ilkinji gezek bölejikleriň boşlukdan döreýşini hasaba aldylar

ABŞ-nyň Brukheýwen milli barlaghanasynyň fizikleri bölejikleriň wakuumdan nähili döräp bilýändigine ilkinji gezek janly şaýat boldular. Bu tejribe ýokary energiýaly protonlaryň biri-biri bilen çakyşdyrylýan......

düýn 19:23
2.5k+

Hytaýly alymlar göze zeper ýetirýän howply wirusy ýüze çykardylar

Hytaýdaky alymlar ölüm howply ýapyk görnüşli nodawirusy (CMNV) dowamly gipertoniki wirusly uweite sebäp bolujy hökmünde anykladylar, bu bolsa çişmä we gözüň içinde gan basyşyň ýokarlanmagyna sebäp bolýan......

18.04.2026 12:13
4.7k+

125 müň ýyl mundan ozal, pyşdyllaryň çanaklary gap-gaç hökmünde ulanylypdyr

Germaniýanyň we Niderlandlaryň arheologlary demirgazyk neandertallaryň Ýewropanyň batgalykda ýaşaýan pyşbagalaryny ölmez ödi iýmit üçin däl-de, gap-gaç ýasamak üçin awlandygynyň ilkinji subutnamasyny tapdylar......