London uniwersitet kollejiniň alymlarynyň geçiren barlagynda sungat bilen yzygiderli meşgullanmagyň we medeni çärelere gatnaşmagyň biologik garrama hadysasyny haýalladýandygy ýüze çykaryldy.
Beýik Britaniýanyň 3556 sany uly ýaşly ýaşaýjysynyň maglumatlaryna esaslanýan ylmy iş Innovation in Aging žurnalynda çap edildi. Barlagçylar adamlaryň medeni durmuşa gatnaşygyny DNK-da bolup geçýän we bedeniň garrama tizligini görkezýän üýtgeşmeler bilen deňeşdirdiler.
Barlagyň netijelerine görä, iň bolmanda, hepdede bir gezek sungat bilen meşgullanýan adamlar şeýle çärelere seýrek gatnaşýanlara garanyňda takmynan 4% giç garrýarlar. Alymlar bu görkezijini yzygiderli türgenleşýän adamlar bilen sport bilen meşgullanmaýanlaryň arasyndaky tapawut bilen deňeşdirýärler.
Barlagçy Deýzi Fankort: «Munuň sebäbi, sungatyň her bir görnüşiniň saglyga oňyn täsir edýän özüne mahsus «garyndylarynyň» – fiziki, akyl, duýgy ýa-da jemgyýet stimulýasiýasynyň bolmagydyr» diýip belleýär.
Has aýdyň netije 40 ýaşdan uly bolan gatnaşyjylarda ýüze çykdy. Bu täsir hatda çilimkeşlik, bedeniň agram indeksi, girdeji derejesi we bilim ýaly aýratynlyklar hasaba alnanda hem saklanyp galdy.
Barlagyň awtorlary «epigenetik sagat» diýlip atlandyrylýan ýedi sany usuly – DNK-nyň himiki üýtgeşmeleri arkaly biologik ýaşy kesgitlemegiň tärlerini öwrendiler.
PhenoAge diýlip bilinýän başga bir testde bolsa, medeni çärelere yzygiderli gatnaşanlaryň şeýle çärelere seýrek gatnaşan adamlardan biologik taýdan takmynan bir ýaş kiçidigi anyklandy.
Barlagçylar sungat bilen meşgullanmagyň fiziki işjeňlik bilen bir hatarda, sagdyn garramaga ýardam edýän esslaryň biri hökmünde garalyp bilinjekdigini-de mälim etdiler.
