Kanzas-Siti şäherindäki Missuri uniwersitetiniň we Arizona uniwersitetiniň alymlary adamlaryň ortaça dilden gepleşigi has az ulanyp başlandyklaryny anykladylar. Barlagyň netijelerine görä, soňky ýyllarda gündelik aýdylýan sözleriň sany ep-esli azalypdyr.
Awtorlar 2005-nji ýyldan 2019-njy ýyla çenli geçirilen 22 barlagyň maglumatlaryny seljerdiler. Olaryň hasaplamalaryna görä, her ýyl aýdylýan sözleriň ortaça sany gündelik 338 söz azalypdyr. Hasaplap görlende, bu ýylda 120 000 töweregi söz bolýar.
Barlagçylar gündelik gepleşikde ulanylýan sözleriň ortaça möçberiniň takmynan 28% - günde 16,600-den 11,900 söze çenli azaldygyny belleýärler. Bu möçber kiçeňräk romanyň teksti bilen deňeçer bolup bilner.
Bu tendensiýanyň heniz anyk düşündirişi ýok. Mümkin bolan sebäpleriň arasynda alymlar sanly tehnologiýalaryň ösmegi bilen baglanyşykly aragatnaşyk usullarynda peýda bolan üýtgeşmeleri görkezýärler.
Perspectives on Psychological Science žurnalynda çap edilen barlagyň awtorlarynyň pikirine görä, dilden gepleşigiň işjeňliginiň pese gaçmagyna smartfonlaryň, SMS-leriň, derrew habarlaşma programmalarynyň we uzak aralykdan işlemek ýaly köp sanly tehnologiýalaryň täsir eden bolmagy mümkin. Janly aragatnaşyk kem-kemden SMS-ler, reaksiýalar, emojiler we stikerler bilen çalşyrylýar.
Bilermenler munuň has giňişleýin öwrenilmegi talap edýän tendensiýadygyny nygtaýarlar. Olar janly gepleşigiň seýrekleşmeginiň sanly döwürde sosial gatnaşyklaryň usullarynda giň gerimli üýtgeşmäniň bardygyny şöhlelendirýändigini inkär etmeýärler.