Alymlar 200 ýyldan gowrak ozal ýok bolan gök antilopany «direltmek» isleýär

  • 06.05.2026 11:59
  • 6.1k+

Amerikanyň Colossal Biosciences biotehnologiýa startapy ýok bolup giden gök antilopany «direltmekçi» bolýandygyny mälim etdi. CNN teleýaýlymynyň habar bermegine görä, bu taslama kompaniýanyň ýitirilen biologik görnüşleri «gaýtadan dikeltmekde» nobatdaky ädimi bolar.

Gök antilopalar häzirki Günorta Afrikanyň çäklerinde ýaşapdyr we takmynan, 1800-nji ýyldan bäri dolulygyna ýitip giden hasaplanýar. Bu haýwan öz adyny tüýüniň täsin gögümtil reňki sebäpli alypdyr. Häzirki wagtda dünýäde bu görnüşe degişli bary-ýogy dört sany gäp saklanyp galyp, olar Şwesiýanyň, Fransiýanyň, Awstriýanyň we Niderlandlaryň tebigy ylymlar muzeýlerinde ýerleşýär. Bu nusgalar alymlar üçin genetiki materialyň esasy çeşmesi bolar.

Görnüşi gaýtadan dikeltmek prosesi genomy redaktirlemek tehnologiýalaryny ulanmagy göz öňünde tutýar. Colossal Biosciences kompaniýasynyň hünärmenleri saklanyp galan galyndylardan DNK-ny almagy we antilopanyň häzirki wagtda ýaşaýan iň ýakyn kowumdaşlaryny surrogat göterijileri hökmünde ulanmagy meýilleşdirýär.

Kompaniýanyň wekilleri gök antilopanyň taryhy ýaşaýyş gurşawyna dolanmagynyň sebitiň ekoulgamyny dikeltmäge ýardam etjekdigini belleýär. Taslamanyň öňde goýan maksady örän uly bolsa-da, ol ylym äleminde etika we gaýtadan döredilen görnüşleriň häzirki zaman şertlerinde uzak wagtlap ýaşap bilmegi bilen baglylykda dürli çekişmeleri döredýär.


düýn 07:40
3.3k+

50 ýyllyk gözegçilikler ýekebara ene-atalaryň bagtlylyk we durmuşdan kanagatlanma derejesini görkezdi

Ýekebara ene-atalar ortaça durmuşdan kanagatlanma derejesiniň är-aýal jübütlerine garanyňda pesdigini, ýöne güýçli sosial goldaw bolan ýagdaýynda, olar çagasyz ýalňyz adamlar bilen deňeşdireniňde, özlerini......

29.05.2026 15:22
8.5k+

Sankt-Peterburgda meýletinçiler 27 müňden gowrak gurlawugy we gurbagany ýoldan geçirdiler

Sankt-Peterburgda "Amfibiýalara ýol beriň!" kampaniýasy geçirildi, onuň dowamynda meýletinçiler möwsümleýin göçýän döwürlerinde 27 289 gurlawuga we gurbaga gatnawly awtoulag ýolundan geçmäge kömek etdiler. Bu......

29.05.2026 11:53
3.6k+

Bagyşlamak beýnini agyryly ýatlamalary "redaktirlemäge" mejbur edýär

"Bagyşlamak we unutmak" diýen meşhur jümle hakykaty görkezmeýär – bu iň bolmanda ylmy nukdaýnazardan şeýle. Amerikaly neýrobiologlaryň Emotion ylmy žurnalynda çap edilen täze barlagy kimdir birini......

29.05.2026 00:09
2.8k+

Genetikanyň reňk öwüşgini: howanyň we mesgeniň gözüň reňkine täsiri

Edil barmak yzlary ýaly, gözüň reňki hem ynsanyň özboluşlylygyny görkezýän üýtgeşik bir alamatdyr. Munuň özeni görejiň dürli reňkli perdesinde saklanýan dury himiki madda — melanin pigmentine daýanýar. Ýöne bu......