Awstraliýaly bir adam rak keselinden ejir çekýän iti üçin ChatGPT ulanyp mRNA sanjymyny döretdi

  • şu gün 15:40
  • 844

Awstraliýaly IT telekeçisi Pol Koningem standart bejergi netije bermänsoň, öz iti Rozi üçin synag mRNA sanjymyny işläp düzdi. Olar baradaky wakany The Australian gazeti gürrüň berdi.

2024-nji ýylda inženerçilik tejribesi bolan IT hünärmeni, Core Intelligence Technologies kompaniýasynyň esaslandyryjylarynyň biri we Awstraliýanyň Maglumat ylymlary we emeli aň assosiasiýasynyň direktory Koningemiň itinde köp sanly çişleriň bardygy anyklandy. It birnäçe gezek himioterapiýa aldy we operasiýa geçirdi, ýöne olar garaşylan netijäni bermedi we kesel ötüşmegini dowam etdi. Eýesiniň aýtmagyna görä, weterinar lukmanlar Roziniň bir aýdan alty aýa çenli ömrüniň galandygyny çakladylar.

Koningem lukmanlaryň çaklamalaryny gutarnykly hasaplamazlyk kararyna geldi we mümkin bolan bejeriş wariantlaryny ara alyp maslahatlaşmak üçin ChatGPT-e ýüz tutdy. Şeýlelik bilen, ol şahsylaşdyrylan mRNA sanjymyny döretmek pikirine geldi, bu häzirki wagtda lukmançylykda işjeň öwrenilýän, ýöne çylşyrymly ylmy binýady talap edýän çemeleşme. Bu pikir immun ulgamyna rak öýjüklerini neoantigenler - çişiň belli bir görnüşine mahsus bolan özboluşly mutasiýalar arkaly tanamagy "öwretmekden" ybaratdyr. Bu ýerde hemmä laýyk gelýän belli bir çözgüt ýok: her bir çiş aýratynlykda seljerilmeli.

Zerur maglumatlary almak üçin Koningem dürli ylmy-barlag merkezleriniň alymlary bilen habarlaşdy. Täze Günorta Uels uniwersiteti oňa çişiň yzygiderliligini kesgitlemäge kömek etdi. Ahyrsoňy Koningemiň başlangyjyny goldan professor Martin Smit ilkibaşda muňa şübhelenipdi.

“Biz, adatça, gönüden-göni sarp edijilere DNK-nyň yzygiderliligini kesgitlemek hyzmatlaryny etmeýäris, sebäbi genomika üçin maglumatlary almak bize aňsat düşse-de, ony seljermek hakykatdanam çylşyrymly we kyn iş. Emma Pol: “Alada etmäň, men maglumat seljerijisi we muny ChatGPT bilen çözüp bilerin” diýdi” - diýip, The Australian gazeti onuň sözlerini getirýär..

Neşiriň ýazmagyna görä, Roziniň çişleriniň yzygiderliligini kesgitlemek prosedurasy onuň eýesine takmynan 3000 dollara düşdi. Soňra, ChatGPT we AlphaFold programmasyny ulanyp, Koningem maglumatlary seljerdi, sanjymyň nyşana almaly ýerlerini kesgitledi we dermany sintezlemek üçin alymlary kömege çagyrdy.

Gyzykly tarapy, iň kyn tapgyr işläp düzme däl-de, waksinany ulanmaga rugsatnama almak boldy. Kadalaşdyryjy edaralar bilen ylalaşmak prosesi üç aý töweregi wagt aldy.

It dekabr aýynda ilkinji sanjymyny aldy, soňra bolsa güýçlendiriji sanjym edildi. Eýesiniň aýtmagyna görä, bary-ýogy alty hepdeden soň çişler ep-esli - käbir ýagdaýlarda, takmynan, iki esse kiçeldi. Bu doly sagalmagy aňlatmaýar, ýöne bedeniň bejergä berýän jogabyny görkezýär.

Telekeçi häzirki wagtda sanjymyň ikinji wersiýasynyň üstünde işleýär, ol has az duýgur çişlere gönükdirilen bolmaly. Rozi bilen bagly gürrüň açyk bolmagynda galýar, ýöne ol eýýäm lukmançylygyň nähili üýtgeýändiginiň, tehnologiýanyň kömegi bilen has şahsylaşdyrylýandygynyň we elýeterli bolýandygynyň mysalyna öwrüldi.


şu gün 08:05
2.9k+

Türkmenistanda 1 — 7-nji aprelde Bütindünýä saglyk gününe bagyşlanan çäreler geçiriler

1 — 7-nji aprel aralygynda Türkmenistanda Bütindünýä saglyk gününe gabatlanyp, sport, medeni we wagyz-nesihat çäreleri geçiriler. Olara görülýän taýýarlyk işleri 20-nji martda sanly ulgam arkaly geçirilen Ministrler Kabinetiniň mejlisinde maslahatlaşyldy diýip, «Watan» habarlar gepleşiginde mälim edildi...

18.03.2026 19:44
2.5k+

2030-njy ýyla çenli inçekeseli ýok etmek boýunça Aşgabatda maslahat geçirildi

BMG-niň Aşgabatdaky binasynda Bütindünýä inçekesele garşy göreş gününe bagyşlanan ylmy-amaly okuw maslahaty geçirildi. Çäräni BSGG-niň Türkmenistandaky ýurt boýunça edarasy gurady. Maslahatyň esasy mowzugy 2030-njy ýyla çenli inçekeseli ýok etmek baradaky maksada ýetmek üçin görülmeli çäreleri ara alyp maslahatlaşmak boldy...

10.03.2026 19:18
7.4k+

Alymlar adaty şpris bilen organizme goýberip bolýan «kiçijik bagyrlary» döretdi

Gepatit B we C ýaly bagyr keselleri, köplenç, bagyr ýetmezçiligine getirýär we bu ýagdaýda ýeke-täk çykalga transplantasiýa bolýar. Ýöne donor organlarynyň ýetmezçilik etmegi netijesinde köp hassalar saglyk ýagdaýy sebäpli hatda operasiýa garaşýanlaryň sanawyna-da girip bilmeýär...

10.03.2026 10:33
5.9k+

Aşgazanasty mäziň düwnük keselini dermanlara boýun egdirmegiň ýoly tapyldy

Alymlar aşgazanasty mäziň ragynyň himiýaterapiýa garşy durnukly bolmagyna kömek edýän mehanizmi anykladylar. Geçirilen barlaglar belli bir genetik üýtgeşmeleriň täsirinde çişiň has agressiw ýagdaýa geçip bilýändigini görkezdi...