Ýewropa Bileleşiginiň ýurtlarynda 2024-nji ýylda çaga dogluşynyň umumy koeffisienti her aýal üçin 1,34 çaga deň boldy — bu soňky alty onýyllygyň içinde iň pes görkezijidir. Deňeşdirmek üçin, 1964-nji ýylda bu görkeziji 2,62-ä deňdi. Bu barada «Euronews Health» neşiri «Ýewrostatyň» maglumatlaryna salgylanyp habar berýär.
ÝB-de dogluş görkezijileri Maltada her aýala 1,01 çagadan, Bolgariýada 1,72 çaga çenli aralykda üýtgeýär. Ýewropanyň ähli ýurtlarynda bu dereje ilat sanyny saklamak üçin zerur bolan görkezijiden (her aýala 2,1 çaga) pes bolmagynda galýar.
Ýewropada iň ýokary görkezijiler Çernogoriýada (1,75), Bolgariýada (1,72), Gruziýada (1,69), Albaniýada we Serbiýada (her biri 1,64) hasaba alyndy.
Ýewropanyň iň iri ykdysadyýetli ýurtlarynyň arasynda iň ýokary görkeziji Fransiýada — 1,61. Ondan soňra Beýik Britaniýa (2023-nji ýylyň maglumatlaryna görä 1,56; 2024-nji ýylyň çaklamalaryna görä, görkeziji pes bolup biler) we Germaniýa (1,36) gelýär. Angliýada we Uelsde bu koeffisient 1,41-e deňdir.
Demirgazyk Ýewropada Islandiýa (1,56) öňde barýar. Onuň yzyndan Daniýa (1,47), Norwegiýa (1,45) we Şwesiýa (1,43) gelýär. Finlýandiýada bolsa görkeziji 1,25-e çenli peseldi.
Soňky on ýylyň dowamynda ÝB-de dogluş derejesi 1,54-den 1,34-e düşdi. Has uly peselme Türkiýede (32% azalma) hasaba alyndy. Birnäçe ýurtlarda peselme 0,35 punktdan geçdi: Finlýandiýa we Litwa (her biri 0,46), Şwesiýa (0,45), Irlandiýa (0,42), Latwiýa (0,41), Fransiýa (0,39), Islandiýa we Malta (her biri 0,37), Estoniýa (0,36).
Bilermenler dogluş derejesiniň peselmegini birnäçe faktorlar bilen baglanyşdyrýar. Olaryň arasynda çaga terbiýelemek üçin bildirilýän talaplaryň artmagy, birinji çaganyň has giç dünýä inmegi, iş we maşgala durmuşyny utgaşdyrmagyň kynçylyklary, şeýle hem çagasyz ýaşamagy saýlap alýanlaryň sanynyň köpelmegi bar.
