Ostindäki Tehas uniwersitetiniň we Tehas A&M uniwersitetiniň hünärmenleri Aýda guruljak geljekki bazalarda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler. Geçirilen tejribeleriň dowamynda olara Aýyň topragynyň nusgasynda — regolitde bu ösümligi ösdürip ýetişdirmek we hasyl almak başartdy.
Aýyň ýüzi minerallary saklaýan, ýöne ösümlikleriň ösmegi üçin zerur bolan organiki maddalary we mikroorganizmleri bolmadyk ownuk tozan gatlagy bilen örtülendir. Mundan başga-da, regolitiň düzüminde ösümliklere we adamlara zyýan ýetirip biljek agyr metallar bar.
Ylmy tejribe üçin alymlar «Apollon» missiýalary tarapyndan Ýere getirilen nusgalaryň esasynda «Exolith Labs» kompaniýasy tarapyndan döredilen emeli regoliti ulandylar. Ony gyzyl Kaliforniýa gurçuklarynyň organiki galyndylary gaýtadan işlemesi netijesinde emele gelýän ýokumly massa — werimkompost bilen garyşdyrdylar.
Nohut tohumlary ekilmezden ozal mikoriza kömelekleri bilen işlenildi. Bu kömelekler ösümliklere ýokumly maddalary özleşdirmäge kömek edýär we agyr metallaryň siňdirilmegini azaldýar. Ösümlikler 75%-e çenli emeli regolitden ybarat bolan garyndyda ösmegi başardylar. Topragyň möçberi mundan ýokary bolan ýagdaýynda, ösümlikler hasyl berip ýetişmän guradylar.
Alymlar indi ösümlikleriň düzüminde näçe mukdarda agyr metallaryň toplanýandygyny we bu nohutlary astronawtlaryň iýmiti hökmünde ulanyp boljakdygyny anyklamaly bolarlar.
