NASA-nyň inženerleri Aý tozanyndan kislorod almagy öwrendiler

  • 08.03.2026 12:33
  • 1.3k+

NASA Aý tozanyndan — regolitden kislorod almagyň täze usulyny görkezýän barlaglaryň netijelerini tanyşdyrdy. Agentligiň metbugat beýanatynda bellenilişi ýaly, bu täze açyş geljekki Aý missiýalarynda möhüm peýda berip biler.

Ýerden howany, suwy we ýangyjy daşamagyň örän gymmat düşýändigi we uly serişdeleri talap edýändigi üçin NASA çözgüt hökmünde başga asman jisimlerindäki ýerli serişdeleri ulanmak usulyny ösdürýär. Aýda bolsa şeýle serişde hökmünde onuň üstüni örtüp ýatan tozan, ýagny regolit hyzmat edýär.

«Carbothermal Reduction Demonstration» (CaRD) taslamasynyň çäklerinde toplanan Gün şöhlesiniň hasabyna işleýän synag reaktory döredildi. Şunda ýokary temperaturanyň täsiri bilen regolitden kislorod bölünip çykýar. Bu işiň goşmaça önümi hökmünde bolsa geljekki himiki reaksiýalarda ulanyp boljak kömürturşy gazynyň monooksidi emele gelýär.

NASA-nyň hünärmenleri: «CaRD topary Aýyň topragynyň nusgasyndan kislorod almagy başardy we Gün energiýasyny ulanyp, prototipiň doly synaglaryny geçirdi» diýip bellediler.

Bu tehnologiýalaryň Aý missiýalarynyň özbaşdaklygyny artdyrmagyna we çykdajylaryny azaltmagyna garaşylýar. Taslama birnäçe guramalaryň hyzmatdaşlygynda amala aşyrylýar we diňe bir Aýa däl, eýsem Marsa uçuşlar üçin hem geljegi uly ädim hasaplanýar.


düýn 12:47
4.9k+

Ýere azyndan 20 asteroid "assyrynlyk bilen" ýetip gelýär

Indiki aýyň dowamynda Ýeriň golaýyndan azyndan 20 asteroidiň geçmegine garaşylýar, emma hakykatda olaryň sany has köp bolup biler. Bu barada Nowosibirsk Döwlet Uniwersitetiniň “Wega” obserwatoriýasynyň......

düýn 12:45
6.5k+

Koreýaly alymlar tüwi kagyzynyň kömegi bilen köne elektronikalardan altyn almagy öwrendiler

Günorta Koreýanyň himik alymlary adaty tüwi kagyzyny ulanmak arkaly elektron galyndylardan we senagat zibillerinden altyny bölüp almagyň ekologik taýdan arassa hem-de örän arzan tehnologiýasyny işläp düzdüler....

01.06.2026 12:01
4.8k+

Nemes alymlary kepderileriň bagryndaky tebigy GPS-kompasyň syryny anykladylar

Germaniýanyň Bonn we Duýsburg-Essen uniwersitetiniň gözlegçileri kepderilerdir gögerçinleriň bagyrda ýerleşen hem özünde demir saklaýan ýörite immun ulgamynyň öwüşginleri arkaly Ýeriň magnit meýdanyndan ugur......

31.05.2026 20:50
9.6k+

ABŞ-nyň asmanynda partlan meteorit birnäçe ştaty sarsdyrdy

30-njy maý güni gündiz güýçli partlan meteorit ABŞ-nyň demirgazyk-gündogar bölegini sarsdyrdy. NASA-nyň habar bermegine görä, asman jisiminiň dargan mahalynda böleklere bölünen energiýasy takmynan 300 tonna......