Alymlar magnit tupanyny birnäçe ýyl öňünden çaklamagy öwrendiler

  • şu gün 15:37
  • 1.3k+

Halkara ylmy işgärler topary öňki Gün gözegçiliklerini seljermek arkaly geljekki Gün işjeňligini has takyk çaklamaga kömek etjek usul işläp düzdüler. Netijeler The Astrophysical Journal žurnalynda çap edildi.

Bu barlagyň maksady Günüň polýar magnit meýdanynyň soňky 100 ýylda nähili hereket edýändigini dikeltmekdi. Ol Gün tegmilleriniň, magnit tupanlarynyň we uçgunlaryň sanyny kesgitleýän 11 ýyllyk Gün sikllerine täsir edýär.
Polýar magnit meýdanynyň ölçegleri diňe 1970-nji ýyllardan bäri geçirilýär. Alymlar ondan has öňki döwürler üçin 1904-nji ýyldan bäri Günüň şekillerini öwrenip gelýän Hindistandaky Kodaikanal Solar obserwatoriýasynyň arhiwinden peýdalandylar. Köne seljermeler häzirki zaman maglumatlary bilen deňeşdirildi.
Barlagyň awtorlarynyň biriniň belleýşi ýaly, Günüň hromosferasy onuň magnit meýdanynyň ýagdaýynyň ygtybarly görkezijisi bolup hyzmat edýär. Şunlukda, Ýeriň orbitasynyň egilmegi zerarly Günüň polýuslarynyň ýylda diňe birnäçe gezek görünýändigi üçin, bu möhümdir.
Täze usul Gün işjeňligini birnäçe ýyl öňünden çaklamaga mümkinçilik berýär. Bu bolsa, öz gezeginde, Gün işjeňligini onlarça ýyl öňünden düşünmegi talap edýän kosmos uçuşlarynyň meýilnamalaşdyrylyşyny gowulandyrýar.


şu gün 15:19
1.2k+

Gadymy kitaplaryň seljermesi Galkynyş eýýamynda geň bejeriş usullaryna ulanylandygyny görkezdi

Alymlar Galkynyş eýýamynyň adatdan daşary lukmançylyk usullarynyň tejribede ulanylan bolmagynyň mümkindigi hakyndaky netijä geldiler. Olaryň şeýle karara gelmegine 1531-nji ýyla degişli lukmançylyk maglumat kitaplary esas boldy...

düýn 11:57
5.1k+

Hemralaryň kömegi bilen Antarktidanyň buzasty dünýäsiniň jikme-jik kartasy düzüldi

Halkara alymlar topary hemra maglumatlaryny we buzuň hereketini seljermegiň täze usulyny ulanmak arkaly Antarktidanyň buzasty relýefiniň has jikme-jik kartasyny döretdi. Bu gezek alymlar gymmat ekspedisiýalaryň deregine buz galyňlygynyň aşagyndaky relýefiň formasyny anyklamak üçin buz galkanynyň üstündäki kiçijik üýtgeşmeleri we hereketleri öwrendi...

21.01.2026 18:59
4.2k+

Astronomlar taryhda ilkinji gezek gara girdaby wideo düşürer

Event Horizon Telescope (EHT, «Wakalaryň gözýetiminiň teleskopy») halkara taslamasynyň astronomlary mart-aprel aýlarynda taryhda ilkinji gezek gara girdaby wideo düşürmegi meýilleşdirýär. Bu barada taslamanyň awtorlarynyň birine, Kembrij uniwersitetiniň professory Sera Markoffa salgylanyp, Guardian gazeti habar berýär...

21.01.2026 10:16
4.6k+

Alymlar ilkinji gezek ösümlikleriň nädip dem alýandygyny görkezdiler

Illinoýs uniwersitetiniň alymlary ösümlikleriň hakyky wagtda dem alyş prosesini görkezmegi başardy. Haýran galdyryjy kadrlar Live Science neşirinde hödürlendi. Ylmy gözlegçiler syn etmek üçin Stomata in-sight ady bilen ýörite gural döretdi...