Şweýsariýaly inženerler jansyz langustinleriň gabyklaryndan robot ýasadylar

  • 29.12.2025 12:40
  • 2.6k+

Lozanna Federal Politehniki mekdebiniň (EPFL) ýanyndaky CREATE laboratoriýasynyň inženerleri öli langustinleriň ekzoskeletlerini esas hökmünde ulanyp, biogibrid robotlaryny işläp düzdüler. Berk hitinden ybarat bolan bu organiki gurluşlar biologik berkligi we bogun membranalarynyň çeýeligini özünde jemleýän täsin gurluşlary döretmäge mümkinçilik berdi.

Bu täsin ylmy iş barada IFLScience žurnalynda habar berildi. Barlagçylar myşsalaryň işjeňligini öýkünmek üçin gabyklary elastik elementler we motorlaşdyrylan esas bilen üpjün etdiler. Leňňeç şekillileriň guýrugyna esaslanýan prototiplerden biri 500 grama çenli agramy bolan zatlary saklap bilýän tutujy penjelere öwrüldi. Bu penje pomidordan başlap, şarikli ruçka çenli dürli dykyzlykdaky jisimleri aşa takyklyk bilen tutup bilýär.
Ýene bir nusga bolsa — iki "ýüzgüçli" suwda ýüzýän robot bolup, ol sekuntda 11 santimetre çenli tizlige bökdençsiz ýetmegi başarýar.

"Bu iş azyk galyndylaryny robot ulgamlaryna integrasiýa etmegiň mümkinçiligini ilkinji gezek görkezdi. Bu bolsa durnukly dizaýn bilen gaýtadan ulanmak ýörelgeleriniň utgaşmasydyr" diýip, barlagyň esasy awtory Sara Kim belledi. Onuň sözlerine görä, bu çemeleşme plastikden ýa-da metaldan ýasalan mehanizmlere garanyňda, gurluşy has-da ýönekeýleşdirýär.

Laboratoriýanyň müdiri Jozi Hýuz ekzoskeletleriň tebigy balansy saklaýandygyny we her bir bölegiň garaşsyz hereket etmegine mümkinçilik berýändigini nygtady. Alymlar tebigy formalaryň, hatda käbir inženerçilik kemçiliklerine garamazdan, emeli usulda döredilen köp sanly çözgütlerden has netijelidigini belleýärler.


düýn 14:26
4.1k+

Türkmenistanyň alymlary gowaçanyň täze «Daşoguz-11» we «Daşoguz-12» görnüşlerini synagdan geçirýär

Ylmy-barlag pagtaçylyk institutynyň Daşoguz şahamçasynyň alymlary sebitiň şertlerine uýgunlaşdyrylan gowaçanyň täze görnüşlerini döretmegiň üstünde işleýär. Şu ýyl synag üçin «Daşoguz-11» we «Daşoguz-12»......

13.04.2026 16:09
1.2k+

Bennu asteroidinde çylşyrymly himiki «adajyklar» ýüze çykaryldy

Bennu asteroidinden alnan nusgalarda organiki maddalaryň we minerallaryň deňölçegsiz paýlanyşy ýüze çykaryldy, olar özboluşly himiki «adajyklary» emele getirýärler. Bu açyş irki asteroidlerdäki suwuk suwuň......

13.04.2026 16:04
825

Neýron ulgamy öýjükdäki belok baglanyşyklaryny 95% takyklyk bilen öňünden aýtmagy öwrendi

“Ýokary ykdysadyýet mekdebi” milli ylmy-barlag uniwersitetiniň alymlary beloklaryň biri-biri bilen özara täsirleşjekdigini 95% takyklyk bilen çaklaýan GSMFormer-PPI modelini işläp düzdüler. Bu işläp düzme......

13.04.2026 11:01
1.6k+

Iň "arassa": astronomlar rekord derejede pes elementli ýyldyz tapdylar

Çikago uniwersitetiniň talyplarynyň topary agyr elementleriň rekord derejede az mukdaryna eýe bolan SDSS J0715-7334 ýyldyzyny tapdylar. Bu şu wagta çenli belli bolan iň “arassa” ýyldyzdyr....